Tuesday, March 20, 2012
မတ္လ ၁၄ ရက္ေန႔မွစတင္ေရာင္းခ်မည့္GSM, CDMA-450 MHZ, WCDMA, CDMA-800 MHZ စသည့္ ဖုန္းမ်ားအေၾကာင္း
ခ်ထားေပးမည့္ ဖုန္းေစ်းႏႈန္းႏွင့္ အမ်ိဳးအစား
GSM, CDMA-450 MHz, WCDMA, CDMA-800 MHz စသည့္ ဖုန္းမ်ားကို ခ်ထားေပးသြားမည္ျဖစ္ၿပီး ေစ်းႏႈန္းမ်ားအေနျဖင့္ GSM ဖုန္းမ်ားအား က်ပ္ ႏွစ္သိန္း၊ CDMA-450 MHz ဖုန္းမ်ားအား က်ပ္ ႏွစ္သိန္း၊ WCDMA ဖုန္းမ်ားအား က်ပ္ ႏွစ္သိန္းငါးေသာင္း၊ CDMA-800 MHz ဖုန္းမ်ားအား က်ပ္ ႏွစ္သိန္းငါးေသာင္းျဖစ္ေၾကာင္း ျမန္မာ့ဆက္သြယ္ေရးလုပ္ငန္းမွ မိုဘိုင္းတယ္လီဖုန္းသံုးစြဲသူ ျပည္သူမ်ားသို႔ အသိေပးတင္ျပခ်က္အရ သိရသည္။
ခ်ထားေပးမည့္ ေန႔ရက္ႏွင့္ ေနရာ
ျပည္နယ္ႏွင့္တိုင္းေဒသႀကီး အသီးသီးကို တစ္ၿပိဳင္နက္တည္း ခ်ထားေပးျခင္းမ်ိဳး မဟုတ္ဘဲ ေဒသအလိုက္ ရက္သတ္မွတ္ၿပီး ခ်ထားေပးသြားမည္ျဖစ္ေၾကာင္းသိရသည္။ ၂၀၁၂ ခုႏွစ္၊ မတ္လ ၁၄ ရက္ေန႔မွစတင္ကာ ေရာင္းခ်မည္ျဖစ္ၿပီး ေရာင္းခ်မည့္အစီအစဥ္မ်ားအေနျဖင့္ မတ္လ ၁၄ ရက္ေန႔တြင္ ျပည္နယ္မ်ားအားလံုး၊ မတ္လ ၂၈ ရက္ေန႔တြင္ ေနျပည္ေတာ္အပါအ၀င္ တိုင္းေဒသႀကီး (၇) ခု (ရန္ကုန္တိုင္းေဒသႀကီးႏွင့္ မႏၱေလးတုိင္းေဒသႀကီးတို႔မပါ) တို႔တြင္ GSM မိုဘုိင္းဖုန္းမ်ားကို ေရာင္းခ်ေပးမည္ျဖစ္သည္။ ရန္ကုန္ တိုင္းေဒသႀကီးႏွင့္ မႏၱေလးတုိင္းေဒသႀကီး ႏွစ္ေနရာအတြက္ GSM မိုဘိုင္းဖုန္းမ်ားကို ဧၿပီလ ၉ ရက္ေန႔တြင္ ေရာင္းခ်ေပးသြားမည္ျဖစ္ေၾကာင္းသိရသည္။ WCDMA ဖုန္းမ်ား ေရာင္းခ်မႈအပိုင္း အေနျဖင့္ အဆိုပါ ဧၿပီလ ၉ ရက္ ေန႔တြင္ ျပည္နယ္ႏွင့္ တုိင္းေဒသႀကီးအားလံုး (ရန္ကုန္တိုင္းေဒသႀကီးႏွင့္ မႏၱေလးတုိင္းေဒသႀကီးတို႔မပါ) တို႔တြင္ ေရာင္းခ်ေပးသြားမည္ျဖစ္ၿပီး ရန္ကုန္တိုင္းေဒသႀကီးႏွင့္ မႏၱေလးတိုင္းေဒသႀကီးတို႔၌မူ ဧၿပီလ ၂၃ ရက္ေန႔မွစတင္ကာ WCDMA ဖုန္းမ်ားကို ေရာင္းခ်ေပးသြားမည္ျဖစ္သည္။
စတင္ေရာင္းမည့္ ဖုန္းမ်ား ရန္ကုန္၊ မႏၱေလးတို႔တြင္ ယူေဆာင္ေျပာဆို၍ ရရွိဦးမည္မဟုတ္
မတ္လ ၁၄ ရက္ေန႔မွ စတင္ကာ ေရာင္းခ်ေပးသြားမည့္ အဆိုပါ တန္ဖိုးနည္း GSM ဖုန္းမ်ားကို လက္တေလာကာလ၌ ရန္ကုန္တိုင္းေဒသႀကီးႏွင့္ မႏၱေလးတုိင္းေဒသႀကီး စည္ပင္သာယာေရး နယ္နမိတ္တို႔တြင္ ယူေဆာင္ ေျပာဆိုဆက္သြယ္၍ ရရွိဦးမည္မဟုတ္ေၾကာင္းသိရသည္။ ျမန္မာႏုိင္ငံတစ္၀ွမ္းလံုးရွိ GSM/UMTS Network အားမ်ား ပိုမိုေကာင္းမြန္ေအာင္ ေဆာင္ရြက္ျခင္း၊ Transmission လမ္းေၾကာင္းမ်ားႏွင့္ Gateway တို႔ကို ၿပီးစီး ေအာင္ေဆာင္ရြက္ၿပီးစီးသည့္ အခ်ိန္မွသာ ယူေဆာင္ေျပာဆို၍ ရရွိမည္ျဖစ္ေၾကာင္း သိရသည္။ ၂၀၁၂ ခုႏွစ္၊ ေမလ ပထမအပတ္မွသာ အဆိုပါဖုန္းမ်ားကို ေနရာေဒသမေရြး ယူေဆာင္ဆက္သြယ္ႏုိင္မည္ျဖစ္ သည္ဟု ျမန္မာဆက္သြယ္ေရးလုပ္ငန္း၏ သတင္းထုတ္ျပန္ခ်က္တြင္ ပါရွိသည္။
လတ္တေလာကာလ၌ CDMA 450 MHz ႏွင့္ CDMA 800 MHz ဖုန္းမ်ား ေရာင္းခ်မည္မဟုတ္ေသး
လတ္တေလာကာလ၌ CDMA 450 MHz ႏွင့္ CDMA 800 MHz ဖုန္းမ်ား ေရာင္းခ်မည္မဟုတ္ေသးေၾကာင္းသိရွိရသည္။ အဆိုပါ မိုဘိုင္းဖုန္းမ်ားကို တည္ေဆာက္ထားသည့္ လိုင္းအင္အားမ်ား ျပည့္ေန၍ ေရာင္း ခ်ေပးျခင္း မရွိေသးျခင္းျဖစ္ေၾကာင္း ေရာင္းေပးမည့္အစီအစဥ္မ်ားကို ထပ္မံအသိေပးသြားမည္ျဖစ္ေၾကာင္း သိရသည္။ ျမန္မာ့ဆက္သြယ္ေရးလုပ္ငန္းအေနျဖင့္ ၿမိဳ႔ျပတြင္သာမက ေက်းလက္ေဒသအထိ တယ္လီဖုန္း တိုးခ်ဲ႕တပ္ဆင္သြားၿပီး၊ တယ္လီဖုန္းသိပ္သည္းဆကို ၄၃ ဒႆမ ၈ ရာခိုင္ႏႈန္းအထိလည္းေကာင္း၊ Broadband Wireless စနစ္အပါအ၀င္ အင္တာနက္ သံုးစြဲမႈကို ၉ ရာခိုင္ႏႈန္းအထိလည္းေကာင္း တိုးတက္သံုးစြဲ ႏုိင္ေရး ေဆာင္ရြက္မည္ဟု ဆက္သြယ္ေရးစာတိုက္ႏွင့္ ေၾကးနန္း၀န္ႀကီးဌာန၏ ရည္မွန္းခ်က္မ်ားတြင္ ေဖာ္ျပ ပါရွိသည္။
၀ယ္ယူရမည့္ပံုစံ
ေရာင္းခ်ေပးမည့္ ဖုန္းမ်ားအားလံုးကို ယခုလက္ရွိ၀ယ္ယူႏုိင္သည့္ ဖုန္းမ်ား၏ပံုစံအတိုင္း ၀ယ္ယူႏုိင္မည္ျဖစ္သည္။ ျပည္နယ္ႏွင့္ တုိင္းေဒသႀကီးအသီးသီးရွိ သတ္မွတ္အေရာင္းဆုိင္မ်ားတြင္ One Stop Service စနစ္ျဖင့္ ေရာင္းခ်ေပးသြားမည္ျဖစ္သည္။ လက္ရွိအဆိုပါစနစ္ျဖင့္ ငါးသိန္းတန္ GSM ဖုန္းမ်ားကို ဆိုင္ေတာ္ေတာ္မ်ားမ်ားတြင္ေရာင္းခ်ေပးလွ်က္ရွိသည္။
Internet Journal
မူရင္းလင့္က ဒီမွာပါ။
Holika Holika ပုသိမ္ၿမိဳ႕ဆိုင္ဖြင့္လွစ္
Nobel Beauty Business Group Co;Ltdမွတင္သြင္းျဖန္႔ခ်ိေသာ ံHolika Holikaကိုရီးယားအဆင့္ျမင့္အလွကုန္ပစၥည္း မ်ား ကုန္ပစၥည္းသစ္မိတ္ဆက္ပြဲႏွင့္ ဆိုင္ ခန္း သစ္ဖြင့္လွစ္ပြဲအခမ္းအနားကို မတ္လ၉ရက္ ေန႔ နံနက္၈နာရီခြဲက အမွတ္၅၈ကုန္သည္ လမ္း၊ပုသိမ္ၿမိဳ႕တြင္ စည္ကားသိုက္ၿမိဳက္စြာ ဖြင့္လွစ္ခဲ့ပါသည္။ ဆိုင္ဖြင့္ပြဲ အခမ္းအနားတြင္ အခမ္းအနားအစီအစဥ္မ်ားအျဖစ္ အဆို ေတာ္မ်ား၏ သီဆိုေဖ်ာ္ေျဖမႈမ်ား၊Talents & Models မွေမာ္ဒယ္လွပ်ဳိျဖဴမ်ား၏ ကုန္ ပစၥည္းမိတ္ဆက္ေပး မႈမ်ား၊ Holika Holika အလွကုန္ပစၥည္းမ်ားျဖင့္ လက္ေတြ႕သ႐ုပ္ျပ လိမ္းျခယ္ျခင္းမ်ား၊ကိုရီးယား႐ိုးရာဝတ္စုံမ်ား ျဖင့္ အလွဓာတ္ပုံ႐ိုက္ေပးျခင္းအစီအစဥ္မ်ား ျဖင့္ တင္ဆက္ခဲ့ၿပီးHolika Holika ကိုရီး ယားအဆင့္ျမင့္အလွကုန္Show Room မ်ားကို ပုသိမ္ၿမိဳ႕အျပင္ ရန္ကုန္ၿမိဳ႕တြင္ Capital Hypermarket အမွတ္၇ဝ၉၊၁၈ လမ္းႏွ င့္ စဥ့္အိုးတန္းလမ္း၊လသာၿမိဳ႕နယ္၊Junction Square, Ocean Super Center (ပုဇြန္ေတာင္)၊မႏၲေလးၿမိဳ႕တြင္ ရတ နာပုံဒိုင္းမြန္းပလာဇာ(ေျမညီထပ္)၊ဦးဘိုေအး အလွကုန္(မန္းျမန္မာပလာဇာ)၊ေတာင္ႀကီးၿမိဳ႕ တြင္အမွတ္၅၈မဟာသုခလမ္းတို႔၌ ဖြင့္လွစ္ ထားၿပီး လား႐ႈိးၿမိဳ႕၊ဖားကန္႕ၿမိဳ႕၊ ပ်ဥ္းမနားၿမိဳ႕၊ ေတာင္ႀကီးၿမိဳ႕မ်ား၌ွ့Show Room မ်ားဆက္ လက္ဖြင့္လွစ္သြားမည္ျဖစ္ေၾကာင္းသိရသည္။
မူရင္းလင့္က ဒီမွာပါ။
ဘိုးဘြားရိပ္သာ နဲ႔ စိတ္က်န္းမာေရး ေဆး႐ံုမွာ ေမြးေန႔ အႀကဳိအျဖစ္ လွဴဒါန္းခဲ့တဲ့ ခ်စ္စႏိုးဦး
ခ်စ္စႏိုးဦးက မတ္လ ၁၆ ရက္မွာ က်ေရာက္တဲ့ ေမြးေန႔ အတြက္ ေမြးေန႔အႀကဳိ အလွဴအျဖစ္ မတ္လ ၁၄ရက္ေန႔က ဘိုးဘြား ရိပ္သာနဲ႔ စိတ္က်န္းမာေရး ေဆး႐ံုမွာ အလွဴေငြ နဲ႔ အဝတ္အစား မ်ားကို လွဴဒါန္းခဲ့ပါတယ္။ ေမြးေန႔မွာေတာ့ ေခ်ာက္ၿမဳိ႕မွာ ေဖ်ာ္ေျဖေရး အျဖစ္ ေရာက္ေနတာ ျဖစ္တဲ့အတြက္ အႀကိဳ လွဴဒါန္း ျဖစ္ခဲ့တာလို႔ ဆုိပါ တယ္။
“ေမြးေန႔က ေခ်ာက္ၿမဳိ႕မွာ ဆိုေတာ့ ရန္ကုန္မွာ ရွိတဲ့ရက္ကို ေမြးေန႔အႀကဳိ လွဴလိုက္တာပါ။ ေမြးေန႔ ညဘက္ကိုေတာ့ သူငယ္ခ်င္းေတြနဲ႔ မုန္႔သြား စားျဖစ္တယ္။ေထြေထြ ထူးထူး ေတာ့ မလုပ္ျဖစ္ဘူး။ အရင္ႏွစ္ေတြကဆို ဘာမွ မလုပ္ျဖစ္တာ။ ဒီႏွစ္ သူငယ္ခ်င္းေတြနဲ႔ အျပင္ ထြက္ခ်င္တာနဲ႔ လုပ္ျဖစ္ တာပါ” လုိ႔ ခ်စ္စႏိုးဦးက ေျပာပါတယ္။
ေခ်ာက္ၿမဳိ႕မွာ ၂ ရက္ ေဖ်ာ္ေျဖခဲ့တဲ့ ခ်စ္စႏိုးဦး ကေမြးေန႔မွာ သီခ်င္း ဆိုခဲ့ရတဲ့ အတြက္ အမွတ္တရ ျဖစ္ေပမယ့္ မိသားစုေတြနဲ႔ အတူ ရွိခ်င္ခဲ့တာလို႔ ဆိုတာေၾကာင့္… ” ေမြးေန႔ကို အိမ္မွာ မိသားစုေတြ နဲ႔အတူ ပြဲေလးတစ္ခု လုပ္ခ်င္တာ။ ဒါေပမဲ့ အလုပ္က ကိုယ္လုပ္ႏိုင္တဲ့ အခ်ိန္ လုပ္ရတာေပါ့။ ကိုယ္သြားတဲ့ အခ်ိန္ ပရိသတ္ေတြနဲ႔ အတူတူ ေမြးေန႔မွာ ေပ်ာ္ရတာေပါ့။ ေမြးေန႔မွာ ပရိသတ္ေတြနဲ႔ အမွတ္တရ ရွိေနတာပါ။ ေမြးေန႔ဆို ရန္ကုန္ မွာပဲ ရွိတာမ်ားေတာ့ အိမ္မွာ ညဘက္ မိသားစု ေတြနဲ႔ အျပင္ကို တစ္ခုခု သြားစားတာ။ အခု ေတာ့ နယ္မွာ ျဖစ္သြားတာေပါ့” လုိ႔ေျပာျပပါတယ္။
ခ်စ္စႏိုးဦးက ၁၈ ရက္ေန႔မွာ ျပန္ေရာက္တာ ျဖစ္ၿပီး နယ္႐ႈိးေတြ ဆက္တိုက္ ဆိုဖို႔ရွိတယ္ လို႔ေျပာျပပါတယ္။
ေမမြန္ေမာင္
မူရင္းလင့္က ဒီမွာပါ။
ရခိုင္သႀကၤန္(ေရစစ္ပြဲ)ႏွင့္ သႀကၤန္ဇာတ္ကား၊ သႀကၤန္သီခ်င္း ႏွစ္ကိုယ္တူစကားဝိုင္း
ျမန္မာလူမ်ဳိး၊ ျမန္မာတိုင္းရင္းသားေတြရဲ႕အတာသႀကၤန္ ပြဲေတာ္ႀကီးဟာ တစ္ပတ္ထက္တစ္ပတ္ နီးကပ္လာၿပီျဖစ္ပါတယ္။ သႀကၤန္ေရာက္ခါနီးၿပီ ဆိုတာ သိရဖို႔ အတြက္ ေႏြဦးရဲ႕ေလ႐ူးရနံ႔ေတြ၊ ပိေတာက္၊ငုဝါပင္တို႔ရဲ႕ ပြင့္သစ္စရြက္ႏု အလွေတြနဲ႔ ေရကစားပစၥည္း အေရာင္းဆိုင္မ်ားကို ၾကည့္႐ုံနဲ႔ သႀကၤန္သေကၤတကုိ ခံစား မိႏိုင္ေနၾကၿပီ ျဖစ္ပါတယ္။ သႀကၤန္မတိုင္ခင္ ကာလမွာကတည္းက သႀကၤန္ရဲ႕ အေငြ႕အသက္ေလးေတြကို ခံစားႏိုင္ဖို႔ အရင္အပတ္ကစၿပီး သႀကၤန္စာမ်က္ႏွာေလးေတြ ကို ေဖာ္ျပေပးခဲ့ပါတယ္။ ဒီအပတ္မွာလည္း ပရိသတ္ႀကီးအတြက္ ရခိုင္သားေလးေနတိုးရဲ႕ ရခိုင္သႀကၤန္ ခံစားမႈတခ်ဳိ႕နဲ႔ သ႐ုပ္ေဆာင္ မယ္လိုဒီတို႔ရဲ႕ သႀကၤန္စကား ဝိုင္းေလးကို ထပ္မံေဖာ္ျပ ေပးလိုက္ပါတယ္။
ေနတိုး- သႀကၤန္နဲ႔ပတ္သက္ၿပီးေတာ့ မ်ဳိးအေနနဲ႔ သႀကၤန္လည္ရတာကို ႀကိဳက္တာလား။ ဒါမွမဟုတ္ မ႑ပ္ထိုင္တာကို ပိုႀကိဳက္တာလား။
မယ္လုိဒီ- မ်ဳိးကေတာ့ သႀကၤန္လည္တာလည္း မႀကိဳက္ဘူး။ မ႑ပ္ထိုင္တာလည္း မႀကိဳက္ဘူး။ အႏုပညာအလုပ္လုပ္ ျဖစ္တဲ့အခ်ိန္မွာေတာ့ သီခ်င္းဆိုျဖစ္တယ္။ ငယ္ငယ္ တုန္းကေတာ့ ဘုရားေက်ာင္းကေန Camp ထြက္သြားတာေပါ့။ တစ္ခါမွေတာ့ သႀကၤန္ မလည္ဖူးပါဘူး။
တိုး- ဒါဆိုရင္ မ်ဳိးက သႀကၤန္မွာ ေအးေအး ေဆးေဆးေနခ်င္တာ မ်ားတာေပါ့။ သီခ်င္း ဆိုၿပီးေတာ့ပဲ ေဖ်ာ္ေျဖရတာ ႀကိဳက္တာေပါ့။ အဲဒီလိုမ်ဳိးလား။
မ်ဳိး- ဟုတ္တယ္။ ရွင္းရွင္းေျပာရရင္ေတာ့ ေၾကာက္တာေပါ့ေနာ္။ သႀကၤန္မွာသူမ်ားေတြ ရန္ျဖစ္တာကို ျမင္ရရင္လည္း ေၾကာက္တယ္။ ကိုေနတိုးကေကာ ရန္ကုန္သႀကၤန္နဲ႔ ရခိုင္မွာ ေနခဲ့တုန္းကသႀကၤန္ ဘယ္လိုကြာလဲ။
တိုး- အင္း..ကြာျခားမႈေလးေတြကေတာ့ ရွိတယ္။ ဘာလဲဆိုေတာ့ ဒီမွာလည္း သိမ္ျဖဴ ကြင္းမွာရခုိင္နဲ႔ပတ္သက္ၿပီးလုပ္ၾကတယ္။ ရခိုင္သႀကၤန္ထဲမွာမွ အစ္ကိုတို႔ေနတဲ့ မာန္ေအာင္ကြၽန္းမွာ သႀကၤန္တြင္းဆိုလို႔ရွိရင္ အသက္ ဆယ့္ေျခာက္ႏွစ္၊ ဆယ္ခုနစ္ႏွစ္ ဝန္းက်င္ေလာက္ပဲ ေရကစား ၾကတာမ်ားတယ္ အသက္ ႏွစ္ဆယ္ေက်ာ္ ဝန္းက်င္ေတြက က်ေတာ့ သႀကၤန္တြင္းမွာ ဥပုသ္ေစာင့္ၾကတယ္။ ဒါကေတာ့ ဗုဒၶဘာသာအေနနဲ႔ ဥပုသ္ေစာင့္တယ္။ သႀကၤန္ၿပီးေတာ့မွ ေရစစ္ပြဲဆိုၿပီးေတာ့ သုံးရက္ လုပ္ေပးတယ္။ အဲဒီအခ်ိန္က်မွ သႀကၤန္ေရပက္ရတာေပါ့။
မ်ဳိး- အစ္ကိုခုနက ေျပာတာ ဘာပြဲလဲ။
တိုး- ေရစစ္ပဲြေလ။ဒါကေတာ့ ငယ္ငယ္တုန္းက မာန္ေအာင္မွာေနခဲ့တဲ့ ရခိုင္သႀကၤန္ရဲ႕ ျဖတ္သန္းမႈေပါ့ေနာ္။ ဒါကထူးျခားမႈတစ္ခုေပါ့။
မ်ဳိး- အဲဒါဆိုရင္ အဲဒီေရစစ္ပြဲက်မွ အစ္ကိုတို႔ က ေရေလာင္းရတာေပါ့။
တိုး- အင္း…ေရစစ္ပြဲမွာ လူပ်ဳိ၊အပ်ဳိေတြက ႏွစ္ရက္ေလာင္းရတယ္။ ၿပီးရင္ အိမ္ေထာင္သည္ လူႀကီးေတြက တစ္ရက္ေလာင္းရတယ္။
မ်ဳိး- ေၾသာ္..ဒါဆိုရင္ ေရြးလို႔ရတာေပါ့။ အဲဒီထဲက..
တိုး- ဟုတ္တယ္။ ေရြးလို႔ရတယ္။
မ်ဳိး- ရန္ကုန္ကက်ေတာ့ ေရြးလို႔မရဘူးေပါ့ေနာ္။ အကုန္လုံးကားေပၚမွာ ရွိတာဆိုေတာ့ ဘယ္သူေတြက ဘာမွန္းမသိၾကေတာ့ဘူး ေပါ့ေနာ္။
တိုး-အင္း ကိုယ္ေလာင္းခ်င္တဲ့ ေကာင္မေလးကို ေရြးၿပီးေတာ့ ေလာင္းလို႔ရတယ္။
မ်ဳိး- သႀကၤန္မက်ခင္ကတည္းက ဘယ္သူ႔ ကို ေလာင္းမယ္ဆိုတာ ႀကိဳ ၿပီးေတာ့…။
တိုး- ဟုတ္တယ္ ႀကိဳၿပီးေတာ့ နည္းနည္းေတာ့ ဒိတ္လုပ္ထားတာေပါ့။
မ်ဳိး-သႀကၤန္က်ရင္ ေလာင္းမယ္ ဆိုၿပီးေတာ့ေပါ့။ အစ္ကို ဒီႏွစ္သႀကၤန္ကိုေကာ ဘာလုပ္မလဲ
တိုး- အင္း.. သႀကၤန္တြင္းကေတာ့ အိမ္မွာ ေအးေအးေဆးေဆး ေနျဖစ္တာ မ်ားတယ္။ သႀကၤန္ကေတာ့ မလည္ျဖစ္တာ သုံးႏွစ္၊ ေလး ႏွစ္ရွိသြားၿပီ။၂ဝဝ၇ တုန္းကေတာ့ မ႑ပ္ လုပ္ျဖစ္တယ္။ တျခားႏွစ္ေတြကေတာ့ အိမ္မွာပဲ ေနျဖစ္တာမ်ားတယ္။ ၂ဝဝ၁၊၂ဝဝ၂ ေလာက္တုန္းကေတာ့ ရန္ကုန္သႀကၤန္ လည္တယ္။ ကြာျခားမႈကေတာ့ မရွိပါ ဘူး။ ေပ်ာ္စရာေကာင္းပါတယ္။ မ်ဳိးေကာ သႀကၤန္နဲ႔ ပတ္သက္ၿပီး ကိုယ္အၿမဲ အမွတ္ရေနတဲ့ သီခ်င္းက ဘာသီခ်င္း ျဖစ္ႏိုင္မလဲ။
မ်ဳိး- သႀကၤန္ သီခ်င္းကေတာ့ ‘ျမနႏၵာ’ေပါ့။ စတိတ္႐ႈိးေတြဘာေတြ လုပ္ရင္လည္း အပိတ္ဆိုရင္ အဲဒီ သီခ်င္းဆိုတယ္။ သႀကၤန္ဟုတ္ဟုတ္ မဟုတ္ဟုတ္ အဲဒီသီခ်င္းက အမွတ္တရ ျဖစ္ေနတယ္။ ကိုေနတိုးကေကာ သႀကၤန္သီခ်င္းထဲမွာ ဘယ္သီခ်င္းကို ႀကိဳက္လဲ။
တိုး- အင္း…သႀကၤန္သီခ်င္းထဲမွာ အကုန္လုံးက ျပန္ဆိုၾကတယ္။ အရင္တုန္းက သႀကၤန္ကို တိတိက်က်’ သႀကၤန္မိုး’ ဇာတ္ဝင္ခန္းထဲက သီခ်င္းေတာ္ေတာ္မ်ားမ်ားကို ႀကိဳက္တယ္။ အဲဒါက ျမန္မာ့ဟန္လည္း ပါတယ္။ ၿပီးေတာ့ သႀကၤန္ကို တအားသတိရေစတယ္။ အမွတ္ရေစတဲ့ သီခ်င္းမ်ဳိးေတြျဖစ္တယ္။
မ်ဳိး- ကိုေနတိုးက သီခ်င္းဆိုတာကို ပရိသတ္ က လက္ခံအားေပးတယ္၊ႀကိဳက္တယ္ဆို ေတာ့သႀကၤန္သီခ်င္းေတြကိုျပန္ဆိုဖို႔ အစီ အစဥ္ေကာမရွိဘူးလား။
တိုး- အစီအစဥ္ဆိုတာက ကိုယ့္ဘာသာ ကိုယ္စီစဥ္လို႔ မရဘူးေလ။ သႀကၤန္သီခ်င္းဆိုဖို႔ေတာ့ အစ္ကို႕ကိုတစ္ေယာက္မွ လာၿပီး ေျပာတာေတာ့ မရွိဘူး။ ဘာျဖစ္လို႔လဲ ဆိုေတာ့ အဆိုေတာ္ေတြ ကလည္း အမ်ားႀကီး ရွိေနေတာ့ အစ္ကိုတို႔လည္း မအားဘူးထင္ၿပီး လာမငွားတာလည္း ျဖစ္ရင္ျဖစ္မွာေပါ့ေနာ္။ ဒါေပမဲ့ ဆိုခြင့္ရွိမယ္ ဆိုရင္ေတာ့ လည္း ဒါ…အမွတ္တရအေနနဲ႔ ဆိုခ်င္ပါတယ္။
မ်ဳိး- ကိုေနတိုးက ‘သႀကၤန္မိုး’ထဲက ဇာတ္ဝင္သီခ်င္းေတြကို ႀကိဳက္တယ္ဆိုေတာ့ သႀကၤန္ ဇာတ္ကားထဲမွာလည္း ‘သႀကၤန္မိုး’ကားကိုပဲ အႀကိဳက္ဆုံးပဲလား။
တိုး- အင္းေပါ့။ အႀကိဳက္ဆုံးပဲ ဆိုတာက အမွတ္ရေနတာေတာ့ ‘သႀကၤန္မိုး’ဇာတ္ကား တစ္ကားပဲရွိတယ္။ ဒါက သႀကၤန္နီးၿပီဆိုရင္ အဲဒီကားပဲ ျပျပေနတယ္ေလ။ ဒီကားက တကယ္ကို ျမန္မာသႀကၤန္နဲ႔ ပတ္သက္ၿပီးေတာ့ မပါမျဖစ္။ ၿပီးလို႔ရွိရင္ သႀကၤန္ကားကို ျပပါဆိုရင္ ဒီကားကိုပဲ ျပရမွာေပါ့။ ဒီထဲမွာ အေရွ႕အေနာက္ အကုန္လုံးမီေအာင္ ႐ိုက္ကူးထားတဲ့ ဇာတ္ကားလည္း ျဖစ္တယ္။ ျမန္မာ့မူေတြလည္း အမ်ားႀကီးပါတယ္။ ေနာက္႐ိုက္တဲ့ ဇာတ္ကားထဲမွာ ဒီလိုျမန္မာဆန္ဆန္ ဇာတ္ကားမ်ဳိးမရွိတဲ့ အခါ က်ေတာ့ အစ္ကိုသိပ္မႀကိဳက္ဘူး။ မ်ဳိးကေကာ သႀကၤန္ေရာက္ၿပီ ဆိုရင္ ငယ္ငယ္တုန္းက သႀကၤန္မိုးဇာတ္ကားကို ၾကည့္တယ္။ အခုခ်ိန္မွာ ျပန္ၾကည့္ရင္ ဘယ္လိုမ်ဳိး ကြာျခားမႈေတြ ရွိသြားလဲ။
မ်ဳိး- အဲဒီတုန္းက သႀကၤန္ဆိုတာ မက်ဖူးဘူးေပါ့။ ေမြးေတာင္ မေမြးေသးဘူး။ အရင္တုန္းက သႀကၤန္ကႏူးညံ့တယ္။သိမ္ေမြ႕တယ္။ ျမန္မာ့ယဥ္ေက်းမႈနဲ႔အညီ ခ်စ္စရာေကာင္းတဲ့ သႀကၤန္္ေပါ့။ အခုသႀကၤန္က ေခတ္ကလည္း တိုးတက္ၿပီးလူေတြကလည္း တအားေဟာ့ေရွာ့ေတြ၊ အမုိက္စားေတြ ျဖစ္ေနေတာ့ ျမင္ကြင္းက အပူ အေအးႏွစ္ပိုင္း ကြဲသြားတယ္။
တိုး-ဒီႏွစ္သႀကၤန္ မ်ဳိးက ဘယ္မွာရွိမွာလဲ။
မ်ဳိး- မ်ဳိးက ဒီႏွစ္သႀကၤန္ခရီးသြားဖို႔ရွိမယ္။ သီခ်င္းေတာ့ မဆိုေတာ့ပါဘူး။
တိုး- ႏွစ္သစ္မွာ အကုန္လုံး ေပ်ာ္ရႊင္ႏိုင္ပါေစလို႔ပဲ ဆုေတာင္းေပးပါတယ္။
မ်ဳိး- ႏွစ္သစ္မွာ အားလုံး စိတ္၏ခ်မ္းသာျခင္း ကိုယ္၏ က်န္းမာျခင္းနဲ႔ လိုအင္ဆႏၵေတြ ျပည့္စုံႏိုင္ပါေစ။
မူရင္းလင့္က ဒီမွာပါ။
ျမန္မာႏိုင္ငံ ႐ုပ္ရွင္အစည္းအ႐ံုး ျပန္လည္ဖဲြ႕စည္းေရးအတြက္ ဒီမိုကေရစီ နည္းလမ္းတက် ေရြးခ်ယ္ႏုိင္ရန္ ကိုယ္တိုင္ဆႏၵျပဳသူ အမည္စာရင္းထြက္ရွိ
မတ္လ၁၆ရက္၊ ေန႔ခင္း ၁နာရီက ျမန္မာႏိုင္ငံ ႐ုပ္ရွင္အစည္းအ႐ုံး အစည္းအေဝးခန္းမမွာ ျမန္မာႏိုင္ငံ႐ုပ္ရွင္ အစည္းအ႐ုံး ျပန္လည္ဖြဲ႕စည္းေရး ေကာ္မရွင္အဖြဲ႕က စာနယ္ဇင္းမ်ားနဲ႔ ဒုတိယအႀကိမ္ေတြ႕ဆုံၿပီး အစည္းအ႐ုံးနဲ႔ပတ္သက္လို႔ ေရွ႕ေလွ်ာက္ေဆာင္ရြက္ သြားမယ့္ လုပ္ငန္းစဥ္မ်ားကို ရွင္းလင္းေျပာၾကား ခဲ့ပါတယ္။ ဦးစြာျမန္မာႏိုင္ငံ ႐ုပ္ရွင္အစည္းအ႐ုံး နာယက ဗိုလ္ကေလးတင့္ေအာင္က ”အမႈေဆာင္အသစ္ ေရြးခ်ယ္တဲ့ေနရာမွာ သမာသမတ္ရွိေအာင္၊ မွ်မွ်တတရွိေအာင္ ေရြးခ်ယ္ပါ တယ္။ ႐ုပ္ရွင္အစည္းအ႐ုံးက အဓိကက်တဲ့ေနရာက ပါဝင္ေနပါတယ္။ ႐ုပ္ရွင္နဲ႔ပတ္သက္တဲ့ လုပ္ငန္းစု အားလုံးေအာင္ေအာင္ျမင္ ျမင္ျဖစ္ဖို႔ အတြက္အမႈေဆာင္အဖြဲ႕ ဥကၠ႒၊ အတြင္းေရးမွဴး ဆိုတာကိုလည္း ေကာ္မရွင္က ေရြးေပးသြားမွာပါ။ အခုလို အႏုပညာသမားေတြ ညီညီညြတ္ညြတ္ ရိွၾကတဲ့ဟာကိုလည္း တိုင္းျပည္ကို သိေစခ်င္ ပါတယ္”လို႔ ေျပာၾကားခဲ့ပါတယ္။
ျမန္မာႏိုင္ငံ႐ုပ္ရွင္ အစည္းအ႐ုံး အလႊာ၁ဝလႊာမွာ မဲေပးႏိုင္သူအေရအတြက္နဲ႔ ပတ္သက္ၿပီး ပန္းခ်ီစိုးမိုးက”ဇာတ္လမ္း၊ ဇာတ္ညႊန္းအလႊာမွာ ၈၃ေယာက္၊ ဒါ႐ိုက္တာ အလႊာမွာ ၉၉ေယာက္၊ ေတးဂီတ၊ျပဇာတ္အလႊာမွာ ၃၇ေယာက္၊ ထုတ္လုပ္မႈအလႊာမွာ ၃၇ေယာက္ အဓိကသ႐ုပ္ေဆာင္ အလႊာမွာ ၁၇၅ေယာက္၊ စက္မႈအလႊာမွာ ၃၁၁ေယာက္၊ တည္းျဖတ္နဲ႔ မွတ္တမ္းအလႊာမွာ ၁၂၆ေယာက္၊ ဗီဒီယိုအလႊာမွာ ၆၈ေယာက္၊ အုပ္ခ်ဳပ္၊ျပသ၊ ျဖန္႔ခ်ိအလႊာမွာ၂၂၅ ေယာက္၊ ဇာတ္ပို႔အလႊာမွာ ၅၅၅ ေယာက္ ရွိပါတယ္။ မဲေပးမယ့္သူနဲ႔ မဲေပးခံရမယ့္သူ မတူညီပါဘူး။ အရင္တုန္းက မဲေပးတဲ့ေနရာမွာ သတ္မွတ္ခ်က္ေတြ ရွိခဲ့ေပမယ့္ အခုအခါမွာ လူေတြရဲ႕လြတ္လပ္ခြင့္နဲ႔ လူအမ်ားစုရဲ႕ဆႏၵအရ မဲေပးႏိုင္တယ္။ လက္ရွိစာရင္းဝင္သူမ်ားသာ မဲေပးႏိုင္မွာပါ။ အေရြးခ်ယ္ခံမယ့္ သူကလည္း ဦးစီးဦးရြက္ လုပ္ရမယ့္သူ ျဖစ္တဲ့အတြက္ ကန္႔သတ္ ခ်က္ေတြရွိမွာပါ။ သက္တမ္းရွိတဲ့ သူ ေတြကိုပဲအဓိကထားတယ္၊၊
မူေတြေဘာင္ေတြနဲ႔ ေကာ္မရွင္က ေသခ်ာေလး စဥ္းစားတယ္။ အရင္စည္းမ်ဥ္း စည္းကမ္းေတြကို အကုန္မယူသလို လုံးဝလည္း မပစ္ပယ္ပါဘူး။ ေနာက္ထပ္လူအမ်ားစုရဲ႕ ဒီဘက္ေခတ္ကာလရဲ႕ျဖစ္သင့္ျဖစ္ထိုက္တဲ့ စည္းကမ္းေတြကိုလည္း ထည့္ထားတယ္။ အခု ေလာေလာဆယ္ ေရြးေကာက္ပြဲကို မတ္လ၂၁ရက္ေလာက္ အၾကမ္းဖ်င္းသတ္မွတ္ ထားတယ္”လို႔ ေျပာပါတယ္။ အေရြးခ်ယ္ခံမယ့္သူစာရင္း အေရအတြက္နဲ႔ ပတ္သက္ၿပီး ဦးႏွင္းမိုးက”ဒါ႐ိုက္တာအလႊာမွာ ၈ေယာက္၊ အဓိကသ႐ုပ္ေဆာင္အလႊာမွာ ၁၂ေယာက္၊ ဇာတ္ပို႔အလႊာမွာ ၁၄ေယာက္၊ ဇာတ္လမ္း၊ဇာတ္ညႊန္းအလႊာ မွာ၇ေယာက္၊ တည္းျဖတ္နဲ႔မွတ္တမ္းအလႊာမွာ ၅ေယာက္၊ စက္မႈအလႊာမွာ ၈ေယာက္၊ ေတးဂီတအလႊာမွာ၂ေယာက္ အုပ္ခ်ဳပ္၊ ျပသ၊ျဖန္႔ခ်ိအလႊာမွာ ၁ဝေယာက္၊ ဗီဒီယို အလႊာမွာ ၁၂ေယာက္ရွိပါတယ္။ ဒီမွာေျပာစရာတစ္ခုက ေတးဂီတ၊ ျပဇာတ္အလႊာမွာ ၂ဦးတည္းရွိတဲ့အတြက္ ႏွစ္ဦးသေဘာတူရင္ ေရြးစရာမရွိပါဘူး”လို႔ ေျပာပါတယ္။
ျမန္မာႏိုင္ငံ ႐ုပ္ရွင္အစည္းအ႐ုံး ျပန္လည္ဖြဲ႕စည္းေရး ေရြးေကာက္ပြဲက်င္းပမယ့္ အခ်ိန္က်ရင္လည္း မီဒီယာမ်ားအေနနဲ႔ လြတ္လပ္စြာသတင္းယူခြင့္ ရွိမွာျဖစ္ေၾကာင္း သိရပါတယ္။ အႏုပညာသမားတိုင္း ကိုယ့္အခြင့္အေရးကိုကိုယ္ အဆုံး႐ႈံးမခံဘဲမပ်က္မကြက္ မဲေပးၾကဖို႔အတြက္ အစည္းအ႐ုံးက တိုက္တြန္းႏႈိးေဆာ္ ထားပါတယ္။
ထြဋ္ျမတ္
မူရင္းလင့္က ဒီမွာပါ။
မႏၱေလး သံရည္က်ဳိစက္ရံု ဗံုးေပါက္ကြဲ၊ လူငယ္ ၃ ဦး ေသဆံုး
မႏၲေလးၿမိဳ႕မွာ ယမန္ေန႔မနက္ပိုင္းက ေပါက္ကြဲမႈတခုျဖစ္ၿပီး လူငယ္သံုးဦး ေသဆံုးသြားပါတယ္။ စစ္အတြင္း က လက္က်န္လို႔ယူဆရတဲ့ ဗံုး ေပါက္ကြဲၿပီး ေသဆံုးခဲ့ၾကရတာလို႔ မႏၲေလးၿမိဳ႕ခံတဦးက ဗီြအိုေအကို ေျပာ ပါတယ္။ ဒါ့အျပင္ ေနာက္ထပ္ မေပါက္ကြဲေသးတဲ့ ဗံုးေတြကိုလည္း ေတြ႔ရတယ္လို႔ ဆိုပါတယ္။ အျပည့္အစံု ကို ဘန္ေကာက္ကေန ၀ိုင္းေတာ္သား ကိုေက်ာ္ေက်ာ္သိန္းက သတင္းပို႔ထားပါတယ္။
ေပါက္ကြဲမႈဟာ မႏၲေလးတိုင္း၊ ျပည္ႀကီးတံခြန္ၿမိဳ႕နယ္က စက္မႈရပ္ကြက္မွာ မနက္ ၁၀ နာရီခြဲပတ္၀န္းက်င္က ျဖစ္ခဲ့တာပါ။ အဲဒီက သံရည္က်ဳိလုပ္ငန္းတခုမွာ စုေဆာင္း ၀ယ္ယူထားတဲ့ သံထည္အေဟာင္းေတြကို ထုႏွက္ တဲ့အခ်ိန္ ေပါက္ကြဲမႈျဖစ္ခဲ့တာလို႔ ျဖစ္ရပ္ကို အေသးစိတ္သိထားတဲ့ မႏၲေလးၿမိဳ႕ခံတဦးက ဗီြအိုေအ ကို ေျပာပါတယ္။
“သခင္ဖိုးလွၾကီး လမ္းမွာဗ်။ သခင္ဖိုးလွၾကီး လမ္းဆိုတာက ရန္ကုန္ မႏၲေလး ကားလမ္းမ အေဟာင္းရဲ့ အေရွ့ ေပ တစ္ေထာင္ေက်ာ္ ေလာက္ေဝးတဲ့ ေနရာက သံအရည္က်ိဳ စက္ရံုေလး တစ္ခုမွာ ျဖစ္တာဗ်။ အဲဒီက သံေတြက အေဟာင္းေတြကို သူတို႔က ဝယ္ထားတာ။ သံရည္က်ဳိစက္ရံုေလးက။ သံအေဟာင္းေတြ ဝယ္ထားတဲ့ အခါက်ေတာ့ အဲဒီ သံအေဟာင္းေတြထဲကေန သံတိုသံစကို ေရြးရင္းဖယ္ရင္းနဲ႔ မို႔ ထုရင္းနဲ႔ အဲဒီ ဗံုးတစ္လံုးက ကြဲသြားတာဗ်။”
ေပါက္ကြဲမႈေၾကာင့္ အလုပ္သမား လူငယ္သံုးဦး ေသဆံုးသြားၿပီး မေပါက္ကြဲဘဲ က်န္ေနေသးတဲ့ ေနာက္ထပ္ဗံုးေတြကိုလည္း ေတြ႔ရတယ္လို႔ သူက ဆက္ေျပာပါတယ္။
“အလုပ္သမားေလး ငါးေယာက္ ရွိတယ္ဗ်။ အဲဒီ သံတိုသံစ သန္႔ရွင္းတဲ့ အဖြဲ႔က ငါးေယာက္ဗ်။ အဲဒီ ငါးေယာက္ က အခုေသသြားတာက (၁၆) ႏွစ္၊ (၁၇) ႏွစ္၊ (၁၃) ႏွစ္ အရြယ္ေလး သံုးေယာက္ခင္ဗ်။ မေပါက္ကြဲ ေသးတဲ့ ဗံုးကို က သံုးလံုးက်န္ေသးတယ္။ သံတုိသံစ ဝယ္တဲ့ ထဲမွာ ပါလာတာ။ ဟုိးတုန္းက ဗံုးေတြ ျဖစ္မယ္ဗ်။ က်ေနာ္တို႔ ကေတာ့ ဒါေတြ နားမလည္ဘူးေလ။ သူတို႔ အခု ေဘးနားမွာ ေျပာေနတဲ့ ပံုစံအရေတာ့ ဟိုးေရွးတုန္း တည္းက ဗံုးေတြဗ်။ အခုက်န္တဲ့ မေပါက္ကြဲေသးတဲ့ အေသးစားဗံုးတစ္လံုးက ဆိုရင္တဲ့ ျပင္းအားေတာ္ေတာ္ကို ၾကီးတဲ့ ဗံုးတဲ့။ အဲဒီ အမ်ိဳးအစားက။ စစ္အတြင္းက မေပါက္ကြဲေသးတဲ့ ဗံုးလို႔ ယူဆလို႔ ရပါတယ္။”
မႏၲေလးၿမိဳ႕ခံပါ။ ေပါက္ကြဲမႈျဖစ္ၿပီးတဲ့ေနာက္ စစ္ဘက္နယ္ဘက္က အႀကီးတန္း တာ၀န္ရွိသူေတြ လာေရာက္ စစ္ေဆးေနတယ္လို႔ ေျပာပါတယ္။ အခုလို ဗံုးအေဟာင္းေတြ ေပါက္ကြဲၿပီး အသက္ဆံုးပါး ရတဲ့ျဖစ္ရပ္ေတြ အရင္တုန္း ကလည္း ျဖစ္ခဲ့ဖူးပါတယ္။ ျမန္မာႏုိင္ငံမွာ ဒုတိယကမာၻစစ္လက္က်န္ မေပါက္ကြဲေသးတဲ့ဗံုးေတြ အေတာ္မ်ားမ်ား ရွိေနဦးမယ္လို႔ ခန္႔မွန္းၾကေပမဲ့ အေရအတြက္ အတိအက်ကိုေတာ့ မသိရပါဘူး။
မူရင္းလင့္က ဒီမွာပါ။
ေပါက္ကြဲမႈဟာ မႏၲေလးတိုင္း၊ ျပည္ႀကီးတံခြန္ၿမိဳ႕နယ္က စက္မႈရပ္ကြက္မွာ မနက္ ၁၀ နာရီခြဲပတ္၀န္းက်င္က ျဖစ္ခဲ့တာပါ။ အဲဒီက သံရည္က်ဳိလုပ္ငန္းတခုမွာ စုေဆာင္း ၀ယ္ယူထားတဲ့ သံထည္အေဟာင္းေတြကို ထုႏွက္ တဲ့အခ်ိန္ ေပါက္ကြဲမႈျဖစ္ခဲ့တာလို႔ ျဖစ္ရပ္ကို အေသးစိတ္သိထားတဲ့ မႏၲေလးၿမိဳ႕ခံတဦးက ဗီြအိုေအ ကို ေျပာပါတယ္။
“သခင္ဖိုးလွၾကီး လမ္းမွာဗ်။ သခင္ဖိုးလွၾကီး လမ္းဆိုတာက ရန္ကုန္ မႏၲေလး ကားလမ္းမ အေဟာင္းရဲ့ အေရွ့ ေပ တစ္ေထာင္ေက်ာ္ ေလာက္ေဝးတဲ့ ေနရာက သံအရည္က်ိဳ စက္ရံုေလး တစ္ခုမွာ ျဖစ္တာဗ်။ အဲဒီက သံေတြက အေဟာင္းေတြကို သူတို႔က ဝယ္ထားတာ။ သံရည္က်ဳိစက္ရံုေလးက။ သံအေဟာင္းေတြ ဝယ္ထားတဲ့ အခါက်ေတာ့ အဲဒီ သံအေဟာင္းေတြထဲကေန သံတိုသံစကို ေရြးရင္းဖယ္ရင္းနဲ႔ မို႔ ထုရင္းနဲ႔ အဲဒီ ဗံုးတစ္လံုးက ကြဲသြားတာဗ်။”
ေပါက္ကြဲမႈေၾကာင့္ အလုပ္သမား လူငယ္သံုးဦး ေသဆံုးသြားၿပီး မေပါက္ကြဲဘဲ က်န္ေနေသးတဲ့ ေနာက္ထပ္ဗံုးေတြကိုလည္း ေတြ႔ရတယ္လို႔ သူက ဆက္ေျပာပါတယ္။
“အလုပ္သမားေလး ငါးေယာက္ ရွိတယ္ဗ်။ အဲဒီ သံတိုသံစ သန္႔ရွင္းတဲ့ အဖြဲ႔က ငါးေယာက္ဗ်။ အဲဒီ ငါးေယာက္ က အခုေသသြားတာက (၁၆) ႏွစ္၊ (၁၇) ႏွစ္၊ (၁၃) ႏွစ္ အရြယ္ေလး သံုးေယာက္ခင္ဗ်။ မေပါက္ကြဲ ေသးတဲ့ ဗံုးကို က သံုးလံုးက်န္ေသးတယ္။ သံတုိသံစ ဝယ္တဲ့ ထဲမွာ ပါလာတာ။ ဟုိးတုန္းက ဗံုးေတြ ျဖစ္မယ္ဗ်။ က်ေနာ္တို႔ ကေတာ့ ဒါေတြ နားမလည္ဘူးေလ။ သူတို႔ အခု ေဘးနားမွာ ေျပာေနတဲ့ ပံုစံအရေတာ့ ဟိုးေရွးတုန္း တည္းက ဗံုးေတြဗ်။ အခုက်န္တဲ့ မေပါက္ကြဲေသးတဲ့ အေသးစားဗံုးတစ္လံုးက ဆိုရင္တဲ့ ျပင္းအားေတာ္ေတာ္ကို ၾကီးတဲ့ ဗံုးတဲ့။ အဲဒီ အမ်ိဳးအစားက။ စစ္အတြင္းက မေပါက္ကြဲေသးတဲ့ ဗံုးလို႔ ယူဆလို႔ ရပါတယ္။”
မႏၲေလးၿမိဳ႕ခံပါ။ ေပါက္ကြဲမႈျဖစ္ၿပီးတဲ့ေနာက္ စစ္ဘက္နယ္ဘက္က အႀကီးတန္း တာ၀န္ရွိသူေတြ လာေရာက္ စစ္ေဆးေနတယ္လို႔ ေျပာပါတယ္။ အခုလို ဗံုးအေဟာင္းေတြ ေပါက္ကြဲၿပီး အသက္ဆံုးပါး ရတဲ့ျဖစ္ရပ္ေတြ အရင္တုန္း ကလည္း ျဖစ္ခဲ့ဖူးပါတယ္။ ျမန္မာႏုိင္ငံမွာ ဒုတိယကမာၻစစ္လက္က်န္ မေပါက္ကြဲေသးတဲ့ဗံုးေတြ အေတာ္မ်ားမ်ား ရွိေနဦးမယ္လို႔ ခန္႔မွန္းၾကေပမဲ့ အေရအတြက္ အတိအက်ကိုေတာ့ မသိရပါဘူး။
မူရင္းလင့္က ဒီမွာပါ။
လယ္ယာေျမ ဥပေဒ လယ္သမား အခြင့္အေရး အျပည့္အဝ မကာကြယ္ႏိုင္
ေျမလြတ္ေျမရိုင္း ဥပေဒနဲ႔ လယ္ယာေျမ ဥပေဒ ေတြကို မေန႔က တနလာၤေန႔မွာ ျပည္ေထာင္စု လႊတ္ေတာ္ က အတည္ျပဳလုိက္ တာပါ။ဒီ ဥပေဒေတြက လယ္ယာေျမ အဓမၼ သိမ္းဆည္း ခံေနရမႈ ေတြကိုေတာ့ အနည္း ငယ္ အကာအကြယ္္ ေပးႏုိင္မယ့္ သေဘာရွိေပမဲ့ လယ္သမားေတြရဲ့ လယ္ယာေျမ ပိုင္ဆိုင္ လုပ္ကိုင္ခြင့္ နဲ႔ ေျမလြတ္ ေျမရိုင္း ပိုင္ဆိုင္ခြင့္ေတြကိုေတာ့ အျပည့္အဝ ကာကြယ္ေပးႏိုင္မွာ မဟုတ္ဘူး ဆိုၿပီးေတာ့ လႊတ္ေတာ္ အမတ္ တခ်ိဳ႔က သံုးသပ္ပါတယ္။ ဘာေၾကာင့္ အခုလို သံုးသပ္ၾကတာပါလဲ။ ဆက္သြယ္ ေမးျမန္းထား တဲ့ မသိဂီ ၤထိုက္က အျပည့္အစံု တင္ျပေပးပါမယ္။
ျပည္ေထာင္စု လႊတ္ေတာ္က အတည္ျပဳလုိက္တဲ႔ ေျမလြတ္ေျမရိုင္း ဥပေဒမွာ ဆိုရင္ စီးပြားေရး လုပ္ငန္းရွင္ ၾကီးေတြကို ဧက ငါးေသာင္းအထိ ရယူ လုပ္ကိုင္ခြင့္ ေပးထားေပမဲ့ မိရိုးဖလာ ေဒသခံ လယ္သမားေတြ ေျမလြတ္ ေျမရိုင္း ေတြ လုပ္ကိုင္ လိုတယ္ ဆိုရင္ေတာ့ ဧက (၅၀) ထိဘဲ ေပးမယ္လို႔ ဆိုပါတယ္။
ဒါေပမယ့္ လက္ရွိ ေျမလြတ္ေျမရိုင္းေတြမွာ လုပ္ကိုင္ေနၾကတဲ႔ ေဒသခံ လယ္သမားေတြရဲ႕ လယ္ယာေျမ ေတြ ကိုေတာ့ အစိုးရ အေနနဲ႔ အဓမၼ သိမ္းဆည္းတာ ဖယ္ခိုင္းတာေတြ မလုပ္ရဘူး ဆိုတာကို လႊတ္ေတာ္ အမတ္ ေတြက ထည့္သြင္းႏုိင္ခဲ႔တယ္လို႔ ဆိုပါတယ္။
ဒီဥပေဒဟာ စီးပြားေရးလုပ္ငန္းရွင္ေတြနဲ႔ ျပည္ပက လာေရာက္ ရင္းႏွီးျမွဳပ္ႏွံမယ့္သူေတြကို ဦးစား ေပးထား တဲ႔ ဥပေဒ ျဖစ္ျပီး ေဒသခံ လယ္သမားေတြကို နစ္နာေစတယ္လို႔ ျပည္သူ႔လႊတ္ေတာ္ အမတ္ ဦးေဖသန္းက ေဝဖန္ လိုက္ပါတယ္။
“လုပ္ငန္းရွင္ အၾကီးၾကီးေတြ ဆိုရင္ တစ္ခါဆိုရင္ ဧက ငါးေသာင္း ခြင့္ျပဳပါတယ္။ ၿပီးရင္ေတာ့ ေနာက္ထပ္ သူတို႔ ငါးေထာင္၊ ငါးေထာင္ ဆီ ခြင့္ျပဳမယ့္ အလားအလာလည္း ထပ္ၿပီး ရွိေနပါတယ္။ အဓိက ကေတာ့ ဒီ ေျမလြတ္ ေျမရိုင္း ဥပေဒက က်ေနာ္တို႔ ဒီ ေဒသခံ လုပ္ငန္းရွင္ေလးေတြကိုေတာ့ ၁၀ ဧက ေလာက္ဘဲ သူက ေပးပါတယ္။ လုပ္ငန္းရွင္ၾကီးေတြဆိုရင္ ေျမလြတ္ ေျမရိုင္းနဲ႔ က်ေနာ္တို႔ ငါးေသာင္းအထိေပးပါတယ္။ အဲဒီ အေပၚ မွာ က်ေနာ္တို႔ ႏိုင္ငံျခား ရင္းႏွီးျမဳပ္ႏွံမႈ လာတဲ့ အခါမွာလည္း အဲဒီလိုဘဲ ေပးမွာပါခင္ဗ်။ ျပီးေတာ့ ျပည္တြင္း လုပ္ငန္းရွင္ၾကီးေတြ နဲ႔ ႏိုင္ငံျခား ရင္းႏွီးျမဳပ္ႏွံမယ့္ သူေတြရဲ့ အဓိက ကေတာ့ သူတို႔ အတြက္ ျပဌာန္းေပးတယ္ လို႔ ဆိုႏိုင္ပါတယ္။”
စီးပြားေရး လုပ္ငန္းရွင္ၾကီးေတြကို ေျမလြတ္ေျမရိုင္း လုပ္ကိုင္ခြင့္ေတြ ခ်ထားေပးလာတာက ေဒသခံေတြနဲ႔ ပဋိပကၡေတြ ျဖစ္လာႏုိင္တယ္လို႔လည္း ဦးေဖသန္းက ေျပာပါတယ္။
“ေဒသခံေတြ အေနနဲ႔ မိမိ ပတ္ဝန္းက်င္မွာလာၿပီးေတာ့ ကုမၸဏီေတြ ပုဂၢလိက အဖြဲ႔အစည္းေတြက လာၿပီး ေတာ့ ရင္းႏွီးျမဳပ္ႏွံတဲ့ အခါမွာ သူတို႔ရဲ့ ဓားမဦးခ် လုပ္ကိုင္ စားေသာက္တဲ့ ေျမေတြ၊ ေနာက္ၿပီးေတာ့ ဒီ ေက်းရြာ ဘံုပိုင္ေျမေတြ ေပ့ါဗ်ာ။ ဥပမာ ထင္းခုတ္မယ္။ ဝါးခုတ္မယ္။ သစ္ခုတ္မယ္။ ႏြယ္ျဖတ္မယ္။ အဲဒီ လို လုပ္ငန္းခြင္ သံုး ပစၥည္းေတြ အိမ္သံုး ပစၥည္းေတြကို အဲဒါ အဲဒီ ေဒသေတြ ပါဝင္သြားတာေပ့ါ။ ေဒသခံေတြ လည္း ေတာ္ေတာ္ကို ဒုကၡေရာက္ပါတယ္။ ေဒသခံေတြကို ကာကြယ္ေပးမယ့္ ဥပေဒေတြ အခ်က္အလက္ ေတြ လုိတာေပ့ါ။ ႏို႔မို႔ရင္ ဒီ လုပ္ငန္းရွင္ၾကီးေတြက အဲဒီ ေနရာေရာက္ေတာ့ ေဒသခံေတြမွာ ေတာ္ေတာ့္ကို အၾကပ္ အတည္း ျဖစ္တာရွိပါတယ္။ တခ်ိဳ႔ဆိုရင္ ေတာမတက္ရ၊ ေတာတက္၊ ေတာင္တက္ ေနရာေတာင္ မရွိေတာ့ ဘူးဆို။ ကၽြဲေျမ ႏြားေျမ လႊတ္ေက်ာင္းတဲ့ ေနရာေတြ မရွိေတာ့ဘူး။ အဲဒီလို အေျခအေနမ်ိဳး ျဖစ္သြားတဲ့ အခါမွာ သူတို႔ အေနနဲ႔ ေတာ္ေတာ္ကို ဒုကၡေရာက္တယ္။ အဲဒီေတာ့ ဘယ္လို ျဖစ္လာလဲဆိုေတာ့ လုပ္ငန္းရွင္နဲ႔ ဒီ ေအာက္ေျခ ေဒသခံေတြ နဲ႔ ျပႆနာျဖစ္လာတာေပ့ါ။”
တနလာၤေန႔မွာဘဲ လႊတ္ေတာ္ အတည္ျပဳလုိက္တဲ႔ လယ္ယာေျမ ဥပေဒၾကမ္းဟာလည္း လယ္သမားေတြရဲ႕ လယ္ယာ ပိုင္ဆုိင္ခြင့္ကို ေပးမထားပါဘူး။ လယ္သမားေတြ အေနနဲ႔ လယ္ယာ လုပ္ပိုင္ခြင့္ကို စည္းမ်ဥ္း စည္းကမ္းနဲ႔ အညီ လႊဲေျပာင္းခြင့္ ရွိတယ္လို႔ ဥပေဒမွာ ေဖာ္ျပထားေပမဲ့ အစိုးရက လိုအပ္ရင္ သိမ္းဆည္း ခြင့္ ရွိတယ္လို႔ အတိအက် ေဖာ္ျပထားပါတယ္။ လယ္ယာေျမ ဥပေဒမွာ စားက်က္ေျမေတြ သတ္မွတ္ေပးဖို႔ ျဖည့္စြက္ ျပင္ဆင္ဖို႔ ၾကိဳးစားခဲ႔တဲ႔ အမ်ိဳးသား လႊတ္ေတာ္ အမတ္ ေဒါက္တာ ေအးေမာင္က အခုလို ေျပာပါတယ္။
“လယ္ယာေျမနဲ႔ ပတ္သက္လို႔ ခုနကလို ေျမႏုကၽြန္းတို႔၊ တျခား ႏွစ္ရွည္တို႔၊ ယာတို႔၊ ေတာင္ယာတို႔၊ စပါးစုိက္ တဲ့ လယ္ေျမတို႔ ဘာညာ ခဲြျခားတဲ့ အခါမွာ တိရစာၦန္ေမြးျမဴေရးနဲ႔ ပတ္သက္တဲ့ က႑တစ္ခုကိုလည္း ဥပေဒ အရ သတ္မွတ္တဲ့ ေနရာမွာ ေမြးျမဴခြင့္ ရွိရမယ္ ဆိုတဲ့ ပံုစံ နဲ႔ ေဆြးေႏြးခဲ့ပါတယ္။ ဒါေပမဲ့ အဲဒီလိုမ်ိဳး လယ္ယာ ေျမ မွာ တကယ္ တကယ္ လယ္လုပ္ ကိရိယာျဖစ္တဲ့ ခိုင္းကၽြဲႏြားေတြ တျခား လယ္လုပ္ ကိရိယာ ေတြ ကို ထားဖို႔၊ သိုဖို႔ အတြက္ ထားခြင့္ေပ့ါေနာ္။ ဟိုတုန္းကဆိုရင္ Pasture ရွိတယ္ ဗ်။ စားက်က္ေျမ။ အခု စားက်က္ ေျမ လည္း ေပ်ာက္ပ်က္ကုန္ပါၿပီ။ အဲဒါမ်ိဳး ထားခြင့္ကို က်ေနာ္တို႔ က မရခဲ့ပါဘူး။ ဒါေပမဲ့ လို႔ လယ္ယာ ေျမေပၚမွာ ခုနကလို ဆန္စက္လို ဟာမ်ိဳး စပါးေလွာင္တဲ့ ဂိုေဒါင္ၾကီးလိုဟာ မ်ိဳး ဒါ တည္ေထာင္ ေဆာက္လုပ္ ထားတာ ခြင့္ျပဳတဲ့ သေဘာ မို႔လို႔ က်ေနာ္ အေနနဲ႔ အဲဒါေလး ကိုေတာ့ ေဆြးေႏြးခဲ့ပါတယ္။”
တနလာၤေန႔ မွာ က်င္းပတဲ့ ျပည္သူ႔လႊတ္ေတာ္မွာ ေျမလြတ္ေျမရိုင္း ဥပေဒၾကမ္း၊ လယ္ယာေျမ ဥပေဒၾကမ္းနဲ႔ သဘာ၀ ပတ္၀န္းက်င္ ထိန္းသိမ္းေရး ဥပေဒၾကမ္းေတြကို အတည္ျပဳခဲ႔ၾကပါတယ္။ ဒီဥပေဒေတြကို သမၼတ လက္မွတ္ ေရးထိုးျပီးရင္ေတာ့ ဥပေဒ အျဖစ္ ထြက္ေပၚလာဖို႔ရွိပါတယ္။ ဒီ ဥပေဒေတြမွာ လိုအပ္ခ်က္ေတြေတာ့ အမ်ား ၾကီး ရွိေနပါတယ္။ လႊတ္ေတာ္ အမတ္ေတြကေတာ့ ဒီဥပေဒေတြကို လက္ေတြ႔ က်င့္သံုးလာတဲ႔ အခါမွာ ျပည္သူ လူထုရဲ႕ ေထာက္ျပခ်က္နဲ႔ လိုအပ္ခ်က္ေတြကို လႊတ္ေတာ္က ဆက္ျပီး ျပင္ဆင္သြားရအံုးမယ္လို႔ ေျပာ ပါတယ္္။
မူရင္းလင့္က ဒီမွာပါ။
စာနယ္ဇင္းလြတ္လပ္ခြင့္ႏွင့္ သတင္းသမားမ်ား လံုၿခံဳေရး အာမခံရမည္
ယမန္ေန႔ အမ်ိဳးသား သတင္းဆု ေပးပြဲ၌ စာနယ္ဇင္း သမားမ်ားသို႔ ေျပာၾကားသြားသည့္ ျပန္ၾကားေရးဝန္ႀကီး ဦးေက်ာ္ဆန္း၏ တိုက္တြန္းခ်က္သည္ အျပဳသေဘာ ပိုဆန္လာသည္။ဝန္ႀကီး ဦးေက်ာ္ဆန္း တိုက္တြန္းသြားသည့္ အခ်က္ ၅ ခ်က္အနက္ လြတ္လပ္မႈႏွင့္ တာဝန္ယူမႈ၊ လြတ္လပ္မႈႏွင့္ ဆင္ျခင္တံုတရား ဟူေသာ အခ်က္ကို သတိထားမိသည္။
ပြင့္လင္းလြတ္လပ္ေသာ ႏိုင္ငံေရး အခင္းအက်င္းရွိလာေသာအခါ သတင္းစာနယ္ဇင္းႏွင့္ မီဒီယာသမားမ်ား အေနႏွင့္ က်င့္ဝတ္သိကၡာပိုင္းတြင္ ေဒသတြင္းႏွင့္ ႏိုင္ငံတကာ အဆင့္အတန္းမီေအာင္ လိုက္နာက်င့္သံုးရန္ လိုအပ္သကဲ့သို႔ ျပည္သူ႔ဘ႑ာကို သံုးစြဲေနၾကေသာ အုပ္ခ်ဳပ္ေရး ဝန္ထမ္းမ်ားဘက္ကလည္း ပြင့္လင္းမႈရွိျခင္း၊ တာဝန္ယူမႈရွိျခင္းတို႔ျဖင့္ သိကၡာသမာဓိရွိရန္ လိုမည္။
အစိုးရႏွင့္ ဝန္ႀကီးဌာနမ်ား၊ အာဏာပိုင္မ်ားက သတင္းစာနယ္ဇင္းႏွင့္ မီဒီယာကို ရန္သူအျဖစ္ မျမင္ဘဲ ႏိုင္ငံတည္ေဆာက္မႈတြင္ ဝိုင္းဝန္းပါဝင္မည့္ စတုတၳမ႑ိဳင္တရပ္အျဖစ္ မိတ္ေဆြကဲ့သို႔ သေဘာထားသင့္သည္။
ဤေနရာတြင္ ရွင္းရွင္းလင္းလင္းသိရန္မွာ မည္သည့္ အက်င့္ပ်က္ ျခစားမႈမ်ားကိုမဆို လြတ္လပ္ေသာ မီဒီယာမ်ားက ႏႈတ္ပိတ္ေနမည္ မဟုတ္ဘဲ ေဖာ္ထုတ္ေရးသားၾကမည္သာ ျဖစ္သည္။ မီဒီယာမ်ားက ခိုင္မာစြာ ေဖာ္ထုတ္ေရးသားလာလွ်င္ လြတ္လပ္သည့္ တရားေရးဌာနမ်ား၊ လႊတ္ေတာ္မ်ားက ဥပေဒေၾကာင္းအရ အေရးယူမႈမ်ား၊ ဆင့္ေခၚၾကားနာမႈမ်ား ျပဳလုပ္ရေပမည္။ ျခစားမႈ၊ အလြဲသံုးစားမႈတို႔အတြက္ တာဝန္ရွိသူမ်ားတြင္ အျပစ္ေတြ႔ရွိပါက ထိုက္တန္ေသာ အျပစ္ေဆးေၾကာမႈမ်ားကို ျပဳလုပ္ရေပမည္။ ထိုကဲ့သို႔ ေဖာ္ထုတ္ေရးသားေသာ မီဒီယာမ်ား၏ လံုၿခံဳေရးကိုလည္း အာမခံမႈ ရွိေစရမည္။ အကာအကြယ္လည္း ေပးရမည္။
ၿပီးခဲ့သည့္ သီတင္းပတ္မ်ားအတြင္း လမ္းမေကာင္းေၾကာင္းေရးသည့္အတြက္ ေမာ္ဒန္ဂ်ာနယ္ကို တရားစြဲဆိုျခင္း၊ ဝန္ႀကီးဌာနမ်ားအတြင္း ေငြအလြဲသံုးစားမႈမ်ား ေရးသားသည့္ The Voice Weekly ဂ်ာနယ္ကို သတၳဳတြင္းဝန္ႀကီးဌာနက တရားစြဲဆိုမည္ဟု ၿခိမ္းေျခာက္ျခင္းမ်ားသည္ စာနယ္ဇင္း လြတ္လပ္ခြင့္ႏွင့္ မီဒီယာဖြံ႔ၿဖိဳးတိုးတက္ေရးကို အႀကီးအက်ယ္ အဟန္႔အတားျဖစ္ေစသည္ဟု ဧရာဝတီက ယံုၾကည္သည္။
ယင္းဂ်ာနယ္မ်ား၏ ေရးသားခ်က္မ်ားမွာလည္း မွန္ကန္သည္သာ ျဖစ္သည္။ The Voice Weekly က လႊတ္ေတာ္အမတ္တဦးကို ကိုးကားၿပီးေရးခဲ့ရာတြင္ အခ်က္အလက္မ်ားအတိုင္း အမွန္ျဖစ္သည့္အတြက္ က်င့္ဝတ္ေဖာက္ဖ်က္သည္ဟု မစြပ္စြဲႏိုင္ေပ။ သက္ဆိုင္ရာ ဝန္ႀကီးဌာနကို မစံုစမ္း မေမးျမန္းခဲ့သည့္ လိုအပ္ခ်က္ကို ပံုႀကီးခ်ဲ႕ အျပစ္ပံုခ်ျခင္းထက္ တာဝန္သိစြာ သတင္းေရးသားတင္ျပမႈအေပၚ အေျခခံ၍ ျခစားမႈ ေျမာက္ မေျမာက္ စံုစမ္းစစ္ေဆး အေရးယူရန္သာ ရွိသည္။
လြတ္လပ္ပြင့္လင္းၿပီး တာဝန္ယူမႈရွိသည့္ မီဒီယာက အာဏာပိုင္တို႔၏ လုပ္ေဆာင္ခ်က္မ်ားကို ေစာင့္ၾကည့္္ၿပီး လူထုအက်ိဳးကို ေရွး႐ႈ အေကာင္အထည္ေဖာ္ေရး ေဝဖန္ေဖာ္ျပ ေရးသားႏိုင္မွသာ တဖက္ေစာင္းနင္း ဆံုးျဖတ္ခ်က္မ်ား၊ အာဏာအလြဲသံုးစားမႈမ်ား၊ အက်င့္ပ်က္ျခစားျခင္းမ်ားကို ကာကြယ္ထိန္းေက်ာင္းႏိုင္မည္။
ယခုအခ်ိန္အခါကား ေနျပည္ေတာ္အစိုးရ၊ လႊတ္ေတာ္အမတ္မ်ား၊ တရားစီရင္ေရး မ႑ိဳင္တို႔ကလည္း စာနယ္ဇင္းႏွင့္ မီဒီယာမ်ားကို မည္သို႔ထိန္းခ်ဳပ္ရမည္ ဆိုသည္ထက္ သတင္းလြတ္လပ္ခြင့္၊ မီဒီယာတိုးတက္ေရးကို မည္သို႔ ျမွင့္တင္ေပးမည္ဟု ေျပာင္းလဲ စဥ္းစားသင့္၍ ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲေရးအတြက္ အစေကာင္းၾကရန္ လုပ္ေဆာင္သင့္သည့္ အခ်ိန္ပင္ျဖစ္ေတာ့သည္။ လြတ္လပ္ေသာ၊ သိကၡာေစာင့္စည္းေသာ စာနယ္ဇင္းသမားမ်ား၊ မီဒီယာမ်ား အားေကာင္းမွသာ ဒီမိုကရက္တစ္လူ႔ေဘာင္ တည္ေဆာက္ေရးလည္း ပိုအေျခခိုင္လာႏိုင္မည္ ျဖစ္ေပသည္။
မူရင္းလင့္က ဒီမွာပါ။
ပြင့္လင္းလြတ္လပ္ေသာ ႏိုင္ငံေရး အခင္းအက်င္းရွိလာေသာအခါ သတင္းစာနယ္ဇင္းႏွင့္ မီဒီယာသမားမ်ား အေနႏွင့္ က်င့္ဝတ္သိကၡာပိုင္းတြင္ ေဒသတြင္းႏွင့္ ႏိုင္ငံတကာ အဆင့္အတန္းမီေအာင္ လိုက္နာက်င့္သံုးရန္ လိုအပ္သကဲ့သို႔ ျပည္သူ႔ဘ႑ာကို သံုးစြဲေနၾကေသာ အုပ္ခ်ဳပ္ေရး ဝန္ထမ္းမ်ားဘက္ကလည္း ပြင့္လင္းမႈရွိျခင္း၊ တာဝန္ယူမႈရွိျခင္းတို႔ျဖင့္ သိကၡာသမာဓိရွိရန္ လိုမည္။
အစိုးရႏွင့္ ဝန္ႀကီးဌာနမ်ား၊ အာဏာပိုင္မ်ားက သတင္းစာနယ္ဇင္းႏွင့္ မီဒီယာကို ရန္သူအျဖစ္ မျမင္ဘဲ ႏိုင္ငံတည္ေဆာက္မႈတြင္ ဝိုင္းဝန္းပါဝင္မည့္ စတုတၳမ႑ိဳင္တရပ္အျဖစ္ မိတ္ေဆြကဲ့သို႔ သေဘာထားသင့္သည္။
ဤေနရာတြင္ ရွင္းရွင္းလင္းလင္းသိရန္မွာ မည္သည့္ အက်င့္ပ်က္ ျခစားမႈမ်ားကိုမဆို လြတ္လပ္ေသာ မီဒီယာမ်ားက ႏႈတ္ပိတ္ေနမည္ မဟုတ္ဘဲ ေဖာ္ထုတ္ေရးသားၾကမည္သာ ျဖစ္သည္။ မီဒီယာမ်ားက ခိုင္မာစြာ ေဖာ္ထုတ္ေရးသားလာလွ်င္ လြတ္လပ္သည့္ တရားေရးဌာနမ်ား၊ လႊတ္ေတာ္မ်ားက ဥပေဒေၾကာင္းအရ အေရးယူမႈမ်ား၊ ဆင့္ေခၚၾကားနာမႈမ်ား ျပဳလုပ္ရေပမည္။ ျခစားမႈ၊ အလြဲသံုးစားမႈတို႔အတြက္ တာဝန္ရွိသူမ်ားတြင္ အျပစ္ေတြ႔ရွိပါက ထိုက္တန္ေသာ အျပစ္ေဆးေၾကာမႈမ်ားကို ျပဳလုပ္ရေပမည္။ ထိုကဲ့သို႔ ေဖာ္ထုတ္ေရးသားေသာ မီဒီယာမ်ား၏ လံုၿခံဳေရးကိုလည္း အာမခံမႈ ရွိေစရမည္။ အကာအကြယ္လည္း ေပးရမည္။
ၿပီးခဲ့သည့္ သီတင္းပတ္မ်ားအတြင္း လမ္းမေကာင္းေၾကာင္းေရးသည့္အတြက္ ေမာ္ဒန္ဂ်ာနယ္ကို တရားစြဲဆိုျခင္း၊ ဝန္ႀကီးဌာနမ်ားအတြင္း ေငြအလြဲသံုးစားမႈမ်ား ေရးသားသည့္ The Voice Weekly ဂ်ာနယ္ကို သတၳဳတြင္းဝန္ႀကီးဌာနက တရားစြဲဆိုမည္ဟု ၿခိမ္းေျခာက္ျခင္းမ်ားသည္ စာနယ္ဇင္း လြတ္လပ္ခြင့္ႏွင့္ မီဒီယာဖြံ႔ၿဖိဳးတိုးတက္ေရးကို အႀကီးအက်ယ္ အဟန္႔အတားျဖစ္ေစသည္ဟု ဧရာဝတီက ယံုၾကည္သည္။
ယင္းဂ်ာနယ္မ်ား၏ ေရးသားခ်က္မ်ားမွာလည္း မွန္ကန္သည္သာ ျဖစ္သည္။ The Voice Weekly က လႊတ္ေတာ္အမတ္တဦးကို ကိုးကားၿပီးေရးခဲ့ရာတြင္ အခ်က္အလက္မ်ားအတိုင္း အမွန္ျဖစ္သည့္အတြက္ က်င့္ဝတ္ေဖာက္ဖ်က္သည္ဟု မစြပ္စြဲႏိုင္ေပ။ သက္ဆိုင္ရာ ဝန္ႀကီးဌာနကို မစံုစမ္း မေမးျမန္းခဲ့သည့္ လိုအပ္ခ်က္ကို ပံုႀကီးခ်ဲ႕ အျပစ္ပံုခ်ျခင္းထက္ တာဝန္သိစြာ သတင္းေရးသားတင္ျပမႈအေပၚ အေျခခံ၍ ျခစားမႈ ေျမာက္ မေျမာက္ စံုစမ္းစစ္ေဆး အေရးယူရန္သာ ရွိသည္။
လြတ္လပ္ပြင့္လင္းၿပီး တာဝန္ယူမႈရွိသည့္ မီဒီယာက အာဏာပိုင္တို႔၏ လုပ္ေဆာင္ခ်က္မ်ားကို ေစာင့္ၾကည့္္ၿပီး လူထုအက်ိဳးကို ေရွး႐ႈ အေကာင္အထည္ေဖာ္ေရး ေဝဖန္ေဖာ္ျပ ေရးသားႏိုင္မွသာ တဖက္ေစာင္းနင္း ဆံုးျဖတ္ခ်က္မ်ား၊ အာဏာအလြဲသံုးစားမႈမ်ား၊ အက်င့္ပ်က္ျခစားျခင္းမ်ားကို ကာကြယ္ထိန္းေက်ာင္းႏိုင္မည္။
ယခုအခ်ိန္အခါကား ေနျပည္ေတာ္အစိုးရ၊ လႊတ္ေတာ္အမတ္မ်ား၊ တရားစီရင္ေရး မ႑ိဳင္တို႔ကလည္း စာနယ္ဇင္းႏွင့္ မီဒီယာမ်ားကို မည္သို႔ထိန္းခ်ဳပ္ရမည္ ဆိုသည္ထက္ သတင္းလြတ္လပ္ခြင့္၊ မီဒီယာတိုးတက္ေရးကို မည္သို႔ ျမွင့္တင္ေပးမည္ဟု ေျပာင္းလဲ စဥ္းစားသင့္၍ ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲေရးအတြက္ အစေကာင္းၾကရန္ လုပ္ေဆာင္သင့္သည့္ အခ်ိန္ပင္ျဖစ္ေတာ့သည္။ လြတ္လပ္ေသာ၊ သိကၡာေစာင့္စည္းေသာ စာနယ္ဇင္းသမားမ်ား၊ မီဒီယာမ်ား အားေကာင္းမွသာ ဒီမိုကရက္တစ္လူ႔ေဘာင္ တည္ေဆာက္ေရးလည္း ပိုအေျခခိုင္လာႏိုင္မည္ ျဖစ္ေပသည္။
မူရင္းလင့္က ဒီမွာပါ။
စာနယ္ဇင္းမ်ား ဘက္မလိုက္ရန္ ဝန္ႀကီး ဦးေက်ာ္ဆန္းေျပာ
စာေပ စာနယ္ဇင္း မ႑ိဳင္သည္ ဘက္မလိုက္ရန္ အေရးႀကီးေၾကာင္း ျပန္ၾကားေရး ဝန္ႀကီးဌာနႏွင့္ ယဥ္ေက်းမႈဝန္ႀကီးဌာန ဝန္ႀကီး ဦးေက်ာ္ဆန္းက ေျပာဆိုလိုက္သည္။
ယမန္ေန႔ ေန႔လယ္ ၁ နာရီက ရန္ကုန္ၿမိဳ႕ အမ်ိဳးသားကဇာတ္႐ံုတြင္ က်င္းပသည့္ ပထမအႀကိမ္ အမ်ိဳးသားသတင္းဆု (National Press Award) ခ်ီးျမွင့္ပြဲ အခမ္းအနားတြင္ ဝန္ႀကီး ဦးေက်ာ္ဆန္းက ထိုသို႔ ေျပာၾကားျခင္းျဖစ္သည္။
ဝန္ႀကီး ဦးေက်ာ္ဆန္းက စာနယ္ဇင္းသမားမ်ားကို တိုက္တြန္းေသာ အခ်က္ ၅ ခ်က္ ေျပာၾကားခဲ့ရာ စာနယ္ဇင္းမ်ား ဘက္မလိုက္ရန္၊ အေၾကာင္းအရာတရပ္ကို မွန္ကန္စြာ သံုးသပ္ႏိုင္ေရး ႐ႈေထာင့္ေပါင္းစံုမွ ေရးသားေဖာ္ျပရန္၊ ေရးသားၾကရာတြင္ လြတ္လပ္မႈႏွင့္ တာဝန္ယူမႈ၊ လြတ္လပ္မႈႏွင့္ ဆင္ျခင္တံုတရား က်င့္သံုးရန္ႏွင့္ Unity in democracy ကို ေဖာ္ေဆာင္ႏိုင္ေရး ႀကိဳးပမ္းၾကရန္တို႔ ျဖစ္သည္။
ျမန္မာႏိုင္ငံ စာေပႏွင့္ စာနယ္ဇင္းအဖြဲ႔ႏွင့္ အမ်ိဳးသားသတင္းဆုေကာ္မတီတို႔ ပူးတြဲေရြးခ်ယ္ေပးအပ္သည့္ အမ်ိဳးသားသတင္းဆု အမ်ိဳးအစားမ်ားမွာ အေကာင္းဆုံးသတင္းဆု၊ အေကာင္းဆုံး သတင္းဓာတ္ပုံဆု၊ အေကာင္းဆုံး သတင္းေဆာင္းပါးဆု၊ အေကာင္းဆုံး အာေဘာ္ေဆာင္းပါးဆု၊ အေကာင္းဆုံး သတင္းကာတြန္းဆုတို႔ျဖစ္ေၾကာင္း၊ ယင္းတို႔အနက္ အေကာင္းဆံုး အာေဘာ္ေဆာင္းပါးဆုကို အရည္အခ်င္း ျပည့္မီျခင္းမရွိသျဖင့္ ေပးအပ္ျခင္းမရွိဘဲ အထူးျခားဆံုး အမ်ိဳးသားသတင္းဓာတ္ပံုဆုတခု တိုးခ်ဲ႕ေပးအပ္ေၾကာင္း သိရသည္။
ယင္းတို႔ခ်ဲ႕ထားသည့္ ဆုကို ၂၀၁၁ ခုႏွစ္ ၾသဂုတ္လ အစိုးရသတင္းစာ၌ ေဖာ္ျပခဲ့သည့္ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ႏွင့္ သမၼတဦးသိန္းစိန္တုိ႔ ယွဥ္တဲြ႐ိုက္ထားသည့္ ဓာတ္ပံုအတြက္ ခ်ီးျမွင့္ေၾကာင္း သိရွိရသည္။
ျပန္ၾကားေရးဝန္ႀကီးဌာနႏွင့္ ယူနက္စကိုတို႔ ပူးေပါင္းက်င္းပသည့္ မီဒီယာ အလုပ္႐ံုေဆြးေႏြးပြဲအတြက္ ၿပီးခဲ့သည့္စေနေန႔က ေရာက္ရွိေနၿပီး ယင္းဆုေပးပြဲသို႔လည္း တက္ေရာက္ခဲ့သည့္ ဧရာဝတီ အယ္ဒီတာ ကိုေအာင္ေဇာ္က “အမ်ိဳးသား သတင္းဆုခ်ီးျမွင့္တာ ဒါဟာ ပထမဆံုးအႀကိမ္ျဖစ္ေတာ့ လူငယ္ေျခသစ္ေတြအတြက္ သတင္းေကာင္းပါ။
သတိထားမိတာက ၀န္ႀကီးဟာ ဒီမိန္႔ခြန္းေျပာဖို႔အတြက္ အေသအခ်ာကို ျပင္ဆင္လာတာကို ေတြ႔ရတယ္။ မီဒီယာနဲ႔ ပတ္သက္ၿပီး သူေျပာသြားတာေတြက ေလ့လာၿပီး ေျပာသြားတာေတြ။ က်ေနာ့္အေနနဲ႔ကေတာ့ တာ၀န္ရွိမႈေတြကို ေျပာတာအျပင္ ျပည္တြင္းက သတင္းေထာက္ေတြရဲ႕ လံုၿခံဳေရးနဲ႔ လြတ္လပ္ခြင့္ေတြကိုလည္း ေျပာသင့္တယ္လို႔ ျမင္တယ္။ စာေပစိစစ္ေရးဆိုတာ ကေတာ့ လံုး၀ကို မရွိသင့္ေတာ႔ဘူး” ဟု ေျပာသည္။
ဆုေပးပြဲအၿပီးတြင္ ဝန္ႀကီးဦးေက်ာ္ဆန္းႏွင့္ ကိုေအာင္ေဇာ္တို႔ ေတြ႔ဆံုစကားေျပာဆိုခဲ့ေသးသည္။
“ဆုေပးပြဲၿပီးလို႔ ခန္းမထဲက ဦးေက်ာ္ဆန္း ျပန္အထြက္မွာ ကိုေအာင္ေဇာ္နဲ႔ ေတြ႔တာပါ။ ႏွစ္ေယာက္စလံုးကို ၾကည္႔ရတာ ရင္းရင္းႏွီးႏွီးပါပဲ။ ကိုေအာင္ေဇာ္က ဦးေက်ာ္ဆန္း ကို Minister for Information အစား Minister for Press Freedom လုပ္ပါလို႔ ေျပာလိုက္ေတာ့ အနားကလူေတြ အကုန္လံုး သေဘာက်ၿပီး ရယ္ၾကေရာ။ ၀န္ႀကီးကိုယ္တိုင္ကလည္း ရယ္ရယ္ေမာေမာပါပဲ” ဟု သတင္းေထာက္တဦးက ဆိုသည္။
ထို႔အျပင္ ကိုေအာင္ေဇာ္က ျပည္ပမွ သတင္းေထာက္မ်ားအတြက္ ဂ်နယ္လစ္ဗီဇာကို တလအထိ တိုးေပးရန္လည္း ဝန္ႀကီးဦးေက်ာ္ဆန္းအား တိုက္တြန္းေၾကာင္း၊ ဦးေက်ာ္ဆန္းက ဒီမိုကေရစီကို မွန္မွန္ကန္ကန္ မက်င့္သံုးႏိုင္လွ်င္ တိုင္းျပည္မွာ ဘာမွ်လုပ္၍ မရႏိုင္ေၾကာင္း ေျပာၾကားခဲ့ၿပီး ဗီဇာကိစၥႏွင့္ပတ္သက္၍ It is the beginning ဟု ေျပာၾကားသြားခဲ့ေၾကာင္း သိရသည္။
ကိုေအာင္ေဇာ္၏ ပထမခရီးစဥ္အတြင္းကလည္း ဝန္ႀကီး ဦးေက်ာ္ဆန္းႏွင့္ ေခတၱေတြ႔ဆံုခဲ့ၿပီး ယခုတေခါက္တြင္လည္း သီးျခားေတြ႔ဆံုရန္ ရက္ခ်ိန္းရထားေၾကာင္း သိရသည္။
ဆုေပးပြဲအၿပီးတြင္ ကိုေအာင္ေဇာ္သည္ သမၼတ ဦးသိန္းစိန္၏ ႏိုင္ငံေရးအႀကံေပး ဦးကိုကိုလိႈင္ႏွင့္လည္း ေတြ႔ဆံုခဲ့ေသးသည္။
ၿဖိဳးေဝသာ ပူးေပါင္းေရးသားသည္။
ဆက္စပ္သတင္း
အစိုးရသတင္းစာ ဓာတ္ပံု အထူးျခားဆံုးဆု ရရွိ
ျပန္ၾကားေရးဝန္ႀကီးေျပာတဲ့ အခ်က္ ၅ ခ်က္
မူရင္းလင့္က ဒီမွာပါ။
ယမန္ေန႔ ေန႔လယ္ ၁ နာရီက ရန္ကုန္ၿမိဳ႕ အမ်ိဳးသားကဇာတ္႐ံုတြင္ က်င္းပသည့္ ပထမအႀကိမ္ အမ်ိဳးသားသတင္းဆု (National Press Award) ခ်ီးျမွင့္ပြဲ အခမ္းအနားတြင္ ဝန္ႀကီး ဦးေက်ာ္ဆန္းက ထိုသို႔ ေျပာၾကားျခင္းျဖစ္သည္။
အမ်ိဳးသားသတင္းဆု ရရွိသူမ်ား (ဓာတ္ပံု - ဧရာဝတီ)
ဝန္ႀကီး ဦးေက်ာ္ဆန္းက စာနယ္ဇင္းသမားမ်ားကို တိုက္တြန္းေသာ အခ်က္ ၅ ခ်က္ ေျပာၾကားခဲ့ရာ စာနယ္ဇင္းမ်ား ဘက္မလိုက္ရန္၊ အေၾကာင္းအရာတရပ္ကို မွန္ကန္စြာ သံုးသပ္ႏိုင္ေရး ႐ႈေထာင့္ေပါင္းစံုမွ ေရးသားေဖာ္ျပရန္၊ ေရးသားၾကရာတြင္ လြတ္လပ္မႈႏွင့္ တာဝန္ယူမႈ၊ လြတ္လပ္မႈႏွင့္ ဆင္ျခင္တံုတရား က်င့္သံုးရန္ႏွင့္ Unity in democracy ကို ေဖာ္ေဆာင္ႏိုင္ေရး ႀကိဳးပမ္းၾကရန္တို႔ ျဖစ္သည္။
ျမန္မာႏိုင္ငံ စာေပႏွင့္ စာနယ္ဇင္းအဖြဲ႔ႏွင့္ အမ်ိဳးသားသတင္းဆုေကာ္မတီတို႔ ပူးတြဲေရြးခ်ယ္ေပးအပ္သည့္ အမ်ိဳးသားသတင္းဆု အမ်ိဳးအစားမ်ားမွာ အေကာင္းဆုံးသတင္းဆု၊ အေကာင္းဆုံး သတင္းဓာတ္ပုံဆု၊ အေကာင္းဆုံး သတင္းေဆာင္းပါးဆု၊ အေကာင္းဆုံး အာေဘာ္ေဆာင္းပါးဆု၊ အေကာင္းဆုံး သတင္းကာတြန္းဆုတို႔ျဖစ္ေၾကာင္း၊ ယင္းတို႔အနက္ အေကာင္းဆံုး အာေဘာ္ေဆာင္းပါးဆုကို အရည္အခ်င္း ျပည့္မီျခင္းမရွိသျဖင့္ ေပးအပ္ျခင္းမရွိဘဲ အထူးျခားဆံုး အမ်ိဳးသားသတင္းဓာတ္ပံုဆုတခု တိုးခ်ဲ႕ေပးအပ္ေၾကာင္း သိရသည္။
ယင္းတို႔ခ်ဲ႕ထားသည့္ ဆုကို ၂၀၁၁ ခုႏွစ္ ၾသဂုတ္လ အစိုးရသတင္းစာ၌ ေဖာ္ျပခဲ့သည့္ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ႏွင့္ သမၼတဦးသိန္းစိန္တုိ႔ ယွဥ္တဲြ႐ိုက္ထားသည့္ ဓာတ္ပံုအတြက္ ခ်ီးျမွင့္ေၾကာင္း သိရွိရသည္။
ျပန္ၾကားေရးဝန္ႀကီးဌာနႏွင့္ ယူနက္စကိုတို႔ ပူးေပါင္းက်င္းပသည့္ မီဒီယာ အလုပ္႐ံုေဆြးေႏြးပြဲအတြက္ ၿပီးခဲ့သည့္စေနေန႔က ေရာက္ရွိေနၿပီး ယင္းဆုေပးပြဲသို႔လည္း တက္ေရာက္ခဲ့သည့္ ဧရာဝတီ အယ္ဒီတာ ကိုေအာင္ေဇာ္က “အမ်ိဳးသား သတင္းဆုခ်ီးျမွင့္တာ ဒါဟာ ပထမဆံုးအႀကိမ္ျဖစ္ေတာ့ လူငယ္ေျခသစ္ေတြအတြက္ သတင္းေကာင္းပါ။
သတိထားမိတာက ၀န္ႀကီးဟာ ဒီမိန္႔ခြန္းေျပာဖို႔အတြက္ အေသအခ်ာကို ျပင္ဆင္လာတာကို ေတြ႔ရတယ္။ မီဒီယာနဲ႔ ပတ္သက္ၿပီး သူေျပာသြားတာေတြက ေလ့လာၿပီး ေျပာသြားတာေတြ။ က်ေနာ့္အေနနဲ႔ကေတာ့ တာ၀န္ရွိမႈေတြကို ေျပာတာအျပင္ ျပည္တြင္းက သတင္းေထာက္ေတြရဲ႕ လံုၿခံဳေရးနဲ႔ လြတ္လပ္ခြင့္ေတြကိုလည္း ေျပာသင့္တယ္လို႔ ျမင္တယ္။ စာေပစိစစ္ေရးဆိုတာ ကေတာ့ လံုး၀ကို မရွိသင့္ေတာ႔ဘူး” ဟု ေျပာသည္။
ဆုေပးပြဲအၿပီးတြင္ ဝန္ႀကီးဦးေက်ာ္ဆန္းႏွင့္ ကိုေအာင္ေဇာ္တို႔ ေတြ႔ဆံုစကားေျပာဆိုခဲ့ေသးသည္။
“ဆုေပးပြဲၿပီးလို႔ ခန္းမထဲက ဦးေက်ာ္ဆန္း ျပန္အထြက္မွာ ကိုေအာင္ေဇာ္နဲ႔ ေတြ႔တာပါ။ ႏွစ္ေယာက္စလံုးကို ၾကည္႔ရတာ ရင္းရင္းႏွီးႏွီးပါပဲ။ ကိုေအာင္ေဇာ္က ဦးေက်ာ္ဆန္း ကို Minister for Information အစား Minister for Press Freedom လုပ္ပါလို႔ ေျပာလိုက္ေတာ့ အနားကလူေတြ အကုန္လံုး သေဘာက်ၿပီး ရယ္ၾကေရာ။ ၀န္ႀကီးကိုယ္တိုင္ကလည္း ရယ္ရယ္ေမာေမာပါပဲ” ဟု သတင္းေထာက္တဦးက ဆိုသည္။
ဆုေပးပြဲအၿပီး ဝန္ႀကီး ဦးေက်ာ္ဆန္းႏွင့္ ဧရာဝတီ အယ္ဒီတာ ကိုေအာင္ေဇာ္တို႔ ေတြ႔ဆံုစဥ္
(ဓာတ္ပံု - ဧရာဝတီ)
ထို႔အျပင္ ကိုေအာင္ေဇာ္က ျပည္ပမွ သတင္းေထာက္မ်ားအတြက္ ဂ်နယ္လစ္ဗီဇာကို တလအထိ တိုးေပးရန္လည္း ဝန္ႀကီးဦးေက်ာ္ဆန္းအား တိုက္တြန္းေၾကာင္း၊ ဦးေက်ာ္ဆန္းက ဒီမိုကေရစီကို မွန္မွန္ကန္ကန္ မက်င့္သံုးႏိုင္လွ်င္ တိုင္းျပည္မွာ ဘာမွ်လုပ္၍ မရႏိုင္ေၾကာင္း ေျပာၾကားခဲ့ၿပီး ဗီဇာကိစၥႏွင့္ပတ္သက္၍ It is the beginning ဟု ေျပာၾကားသြားခဲ့ေၾကာင္း သိရသည္။
ကိုေအာင္ေဇာ္၏ ပထမခရီးစဥ္အတြင္းကလည္း ဝန္ႀကီး ဦးေက်ာ္ဆန္းႏွင့္ ေခတၱေတြ႔ဆံုခဲ့ၿပီး ယခုတေခါက္တြင္လည္း သီးျခားေတြ႔ဆံုရန္ ရက္ခ်ိန္းရထားေၾကာင္း သိရသည္။
ဆုေပးပြဲအၿပီးတြင္ ကိုေအာင္ေဇာ္သည္ သမၼတ ဦးသိန္းစိန္၏ ႏိုင္ငံေရးအႀကံေပး ဦးကိုကိုလိႈင္ႏွင့္လည္း ေတြ႔ဆံုခဲ့ေသးသည္။
ၿဖိဳးေဝသာ ပူးေပါင္းေရးသားသည္။
ဆက္စပ္သတင္း
အစိုးရသတင္းစာ ဓာတ္ပံု အထူးျခားဆံုးဆု ရရွိ
ျပန္ၾကားေရးဝန္ႀကီးေျပာတဲ့ အခ်က္ ၅ ခ်က္
မူရင္းလင့္က ဒီမွာပါ။
ျပင္ပေငြလဲ ေစ်းကြက္ ဆက္ရွိေနဦးမည္
၂၀၁၂-၂၀၁၃ ဘ႑ာေရးႏွစ္မွ စတင္၍ ျမန္မာက်ပ္ေငြ ႏႈန္းရွင္အျဖစ္ တရားဝင္ ေျပာင္းလဲက်င့္သုံးရန္ အစုိးရက စီစဥ္ေနေသာ္လည္း ႏုိင္ငံျခားေငြ ကိုင္ေဆာင္ခြင့္ဥပေဒ၊ ကန္႔သတ္ခ်က္ႏွင့္ စည္းမ်ဥ္း စည္းကမ္းမ်ားကို ျပင္ဆင္ျခင္း မျပဳလွ်င္ ေမွာင္ခိုေစ်းကြက္ ေပ်ာက္သြားရန္ မလြယ္ကူဟု ျပည္တြင္းစီးပြားေရး ေလ့လာ သုံးသပ္သူမ်ားက စိုးရိမ္ေနၾကသည္။
အစုိးရေငြလဲႏႈန္း အေမရိကန္ တေဒၚလာလွ်င္ ရွစ္ရာက်ပ္ ေျပာင္းလဲမႈကို လာမည့္ ဧၿပီလ ၁ ရက္ေန႔မွစတင္ဖြယ္ရွိေသာ္လည္း ႏုိင္ငံျခားေငြ ကိုင္ေဆာင္ခြင့္ဥပေဒကို ျပင္ဆင္ျပ႒ာန္းမႈ လုပ္ေဆာင္ျခင္းမရွိေသးဘဲ တရားမဝင္ ႏိုင္ငံျခားေငြ ကိုင္ေဆာင္ပါက ေထာင္ဒဏ္ခ်မွတ္ အေရးယူႏုိင္သည္ဆုိေသာ ဥပေဒမွာ အသက္၀င္ေနဆဲျဖစ္ေသာေၾကာင့္ လြတ္လပ္သည့္ ေစ်းကြက္အျဖစ္ အေကာင္အထည္ေဖာ္မည္ဆိုလွ်င္ အတားအဆီးျဖစ္ႏိုင္သည္ဟု ဆုိၾကသည္။
“ကန္႔သတ္ခ်က္မ်ားရင္၊ လိုအပ္တဲ့နည္းဥပေဒေတြ မျပင္ရင္ေတာ့ ဘယ္လိုပဲ အစုိးရဘက္ကေန ေဒၚလာ ေစ်းကို သတ္မွတ္ေျပာင္း လဲပါေစ ျပင္ပေစ်းကြက္က ဆက္ရွိဦးမယ္။ အေရးပါေနဦးမယ္။ ေစ်းကြက္ႏွစ္ခု ပုံစံ နဲ႔ ဆက္သြားေနရဦးမွာပဲ”ဟု ရန္ကုန္စီးပြားေရး တကၠသိုလ္ အၿငိမ္းစားပါေမာကၡခ်ဳပ္ေဟာင္းႏွင့္ ဘ႑ာ- အခြန္၀န္ႀကီးဌာန၏ အႀကံေပး ဦးေမာ္သန္းက ဆုိသည္။
ျပည္ေထာင္စု ျမန္မာႏုိင္ငံ ကုန္သည္မ်ားႏွင့္ စက္မႈလက္မႈလုပ္ငန္းရွင္မ်ား အသင္းခ်ဳပ္(UMFCCI)မွ ဗဟိုအလုပ္အမႈေဆာင္ တဦးကလည္း တခုတည္းေသာ ႏုိင္ငံျခားေငြေၾကးေစ်းကြက္ျဖစ္ေပၚလာေရး ျပင္ပေစ်းကြက္တြင္ ေရာင္း၀ယ္ေဖာက္ကားေနၾကေသာ ေဒၚလာ ၀ယ္ေရာင္း ေငြလဲဒုိင္မ်ားကို လုိင္စင္မ်ား ခ်ထားေပးျခင္းကဲ့သို႔ မက္လုံးမ်ားေပးျခင္းအားျဖင့္ စြဲေဆာင္ေစသင့္ေၾကာင္း ေျပာဆုိ သည္။
“အခုက ႏုိင္ငံျခားေငြေၾကး လဲလွယ္လုပ္ကိုင္တဲ့ လုပ္ငန္းေတြကုိ ပုဂၢလိကဘဏ္ေတြကုိပဲ ေပးထားတယ္။ ဘဏ္ေတြကလည္း Money Changer လုပ္ငန္းကို ပီပီျပင္ျပင္မလုပ္ႏုိင္ဘူး။ ဥပမာ- သိမ္ျဖဴႏုိင္ငံျခားေငြလဲ ေကာင္တာမွာ ေဒၚလာ၀ယ္တာပဲျဖစ္ျဖစ္ ေရာင္းတာပဲျဖစ္ျဖစ္ လူတဦးကို ေဒၚလာ ႏွစ္ရာအထိပဲ အေရာင္းအ၀ယ္လုပ္လုိ႔ရတယ္။ ဗဟိုဘဏ္က အေမရိကန္ေဒၚလာ တေသာင္း အထိ ေရာင္းလုိ႔၊ ၀ယ္လုိ႔ ရတယ္လုိ႔ ေျပာထားေပမယ့္ ဘဏ္ေတြက အကန္႔အသတ္နဲ႔ပဲ လုပ္ေနၾကတယ္။ အဲဒီေတာ့ ျပင္ပေစ်းကြက္ ကိုပဲ အားကိုးေနရတယ္”ဟု အဆုိပါ UMFCCI ဗဟုိအလုပ္အမႈေဆာင္က ရွင္းျပသည္။
သိမ္ျဖဴႏုိင္ငံျခားေငြလဲေကာင္တာ မ်ားတြင္္ ျဖစ္ေပၚေသာ ေငြလဲႏႈန္းႏွင့္ တရားမ၀င္ ျပင္ပေငြေစ်းကြက္တြင္ျဖစ္ေပၚေသာ ေငြလဲႏႈန္း မွာ ကြာျခားမႈအနည္းငယ္သာ ရွိေသာ္လည္း ကန္႔သတ္ခ်က္မ်ားေသာ ေငြလဲေကာင္တာမ်ားထက္ စည္းကမ္းတင္းၾကပ္မႈ မရွိေသာ ျပင္ပေငြလႊဲေကာင္တာမ်ားကို ကုန္သည္အသိုင္းအဝိုင္းက ပိုသေဘာေတြ႕ေနဆဲျဖစ္ေၾကာင္း သိရသည္။
သို႔ရာတြင္ စိတ္ခ်ယံုၾကည္ႏိုင္မႈမွာ တရားဝင္ေငြလဲ ေကာင္တာမ်ားက ပိုေၾကာင္း ေလ့လာသူမ်ားက ဆိုသည္။
လတ္တေလာ ေစ်းကြက္တြင္ ေဒၚလာေစ်းႏႈန္းက က်ဆင္းမည့္အေနအထား မ်ားေနၿပီး လက္ရွိတြင္ အေမရိကန္တေဒၚလာလွ်င္ ျမန္မာေငြ ၈၁၁ က်ပ္ေစ်း ရွိေနသည္။
“၀န္ထမ္းေတြအားလုံး လစာသုံးေသာင္းဆီ တုိးမယ္ဆုိေတာ့ ေဒၚလာေစ်း နည္းနည္းေလးတက္ တယ္။ တေဒၚလာကို ၈၁၈ က်ပ္ေလာက္အထိ တက္တယ္။ ရက္ပိုင္းေလာက္ပဲ တက္တာ။ အခု ျပန္က်သြားၿပီး ၈၁၁ က်ပ္ေလာက္ပဲရွိတယ္။ ရက္ပိုင္းအတြင္း ထပ္က်ဖို႔မ်ားတယ္”ဟု ျပင္ပ ႏုိင္ငံျခားေငြလဲဒုိင္ တဦးက ေျပာသည္။
မူရင္းလင့္က ဒီမွာပါ။
CB ဘဏ္က ရန္ကုန္ၿမိဳ႕ သိမ္ျဖဴလမ္းတြင္ ဖြင့္လွစ္ထားေသာ ေငြလဲစင္တာတခု
(ဓာတ္ပုံ - chhankmm.com)
အစုိးရေငြလဲႏႈန္း အေမရိကန္ တေဒၚလာလွ်င္ ရွစ္ရာက်ပ္ ေျပာင္းလဲမႈကို လာမည့္ ဧၿပီလ ၁ ရက္ေန႔မွစတင္ဖြယ္ရွိေသာ္လည္း ႏုိင္ငံျခားေငြ ကိုင္ေဆာင္ခြင့္ဥပေဒကို ျပင္ဆင္ျပ႒ာန္းမႈ လုပ္ေဆာင္ျခင္းမရွိေသးဘဲ တရားမဝင္ ႏိုင္ငံျခားေငြ ကိုင္ေဆာင္ပါက ေထာင္ဒဏ္ခ်မွတ္ အေရးယူႏုိင္သည္ဆုိေသာ ဥပေဒမွာ အသက္၀င္ေနဆဲျဖစ္ေသာေၾကာင့္ လြတ္လပ္သည့္ ေစ်းကြက္အျဖစ္ အေကာင္အထည္ေဖာ္မည္ဆိုလွ်င္ အတားအဆီးျဖစ္ႏိုင္သည္ဟု ဆုိၾကသည္။
“ကန္႔သတ္ခ်က္မ်ားရင္၊ လိုအပ္တဲ့နည္းဥပေဒေတြ မျပင္ရင္ေတာ့ ဘယ္လိုပဲ အစုိးရဘက္ကေန ေဒၚလာ ေစ်းကို သတ္မွတ္ေျပာင္း လဲပါေစ ျပင္ပေစ်းကြက္က ဆက္ရွိဦးမယ္။ အေရးပါေနဦးမယ္။ ေစ်းကြက္ႏွစ္ခု ပုံစံ နဲ႔ ဆက္သြားေနရဦးမွာပဲ”ဟု ရန္ကုန္စီးပြားေရး တကၠသိုလ္ အၿငိမ္းစားပါေမာကၡခ်ဳပ္ေဟာင္းႏွင့္ ဘ႑ာ- အခြန္၀န္ႀကီးဌာန၏ အႀကံေပး ဦးေမာ္သန္းက ဆုိသည္။
ျပည္ေထာင္စု ျမန္မာႏုိင္ငံ ကုန္သည္မ်ားႏွင့္ စက္မႈလက္မႈလုပ္ငန္းရွင္မ်ား အသင္းခ်ဳပ္(UMFCCI)မွ ဗဟိုအလုပ္အမႈေဆာင္ တဦးကလည္း တခုတည္းေသာ ႏုိင္ငံျခားေငြေၾကးေစ်းကြက္ျဖစ္ေပၚလာေရး ျပင္ပေစ်းကြက္တြင္ ေရာင္း၀ယ္ေဖာက္ကားေနၾကေသာ ေဒၚလာ ၀ယ္ေရာင္း ေငြလဲဒုိင္မ်ားကို လုိင္စင္မ်ား ခ်ထားေပးျခင္းကဲ့သို႔ မက္လုံးမ်ားေပးျခင္းအားျဖင့္ စြဲေဆာင္ေစသင့္ေၾကာင္း ေျပာဆုိ သည္။
“အခုက ႏုိင္ငံျခားေငြေၾကး လဲလွယ္လုပ္ကိုင္တဲ့ လုပ္ငန္းေတြကုိ ပုဂၢလိကဘဏ္ေတြကုိပဲ ေပးထားတယ္။ ဘဏ္ေတြကလည္း Money Changer လုပ္ငန္းကို ပီပီျပင္ျပင္မလုပ္ႏုိင္ဘူး။ ဥပမာ- သိမ္ျဖဴႏုိင္ငံျခားေငြလဲ ေကာင္တာမွာ ေဒၚလာ၀ယ္တာပဲျဖစ္ျဖစ္ ေရာင္းတာပဲျဖစ္ျဖစ္ လူတဦးကို ေဒၚလာ ႏွစ္ရာအထိပဲ အေရာင္းအ၀ယ္လုပ္လုိ႔ရတယ္။ ဗဟိုဘဏ္က အေမရိကန္ေဒၚလာ တေသာင္း အထိ ေရာင္းလုိ႔၊ ၀ယ္လုိ႔ ရတယ္လုိ႔ ေျပာထားေပမယ့္ ဘဏ္ေတြက အကန္႔အသတ္နဲ႔ပဲ လုပ္ေနၾကတယ္။ အဲဒီေတာ့ ျပင္ပေစ်းကြက္ ကိုပဲ အားကိုးေနရတယ္”ဟု အဆုိပါ UMFCCI ဗဟုိအလုပ္အမႈေဆာင္က ရွင္းျပသည္။
သိမ္ျဖဴႏုိင္ငံျခားေငြလဲေကာင္တာ မ်ားတြင္္ ျဖစ္ေပၚေသာ ေငြလဲႏႈန္းႏွင့္ တရားမ၀င္ ျပင္ပေငြေစ်းကြက္တြင္ျဖစ္ေပၚေသာ ေငြလဲႏႈန္း မွာ ကြာျခားမႈအနည္းငယ္သာ ရွိေသာ္လည္း ကန္႔သတ္ခ်က္မ်ားေသာ ေငြလဲေကာင္တာမ်ားထက္ စည္းကမ္းတင္းၾကပ္မႈ မရွိေသာ ျပင္ပေငြလႊဲေကာင္တာမ်ားကို ကုန္သည္အသိုင္းအဝိုင္းက ပိုသေဘာေတြ႕ေနဆဲျဖစ္ေၾကာင္း သိရသည္။
သို႔ရာတြင္ စိတ္ခ်ယံုၾကည္ႏိုင္မႈမွာ တရားဝင္ေငြလဲ ေကာင္တာမ်ားက ပိုေၾကာင္း ေလ့လာသူမ်ားက ဆိုသည္။
လတ္တေလာ ေစ်းကြက္တြင္ ေဒၚလာေစ်းႏႈန္းက က်ဆင္းမည့္အေနအထား မ်ားေနၿပီး လက္ရွိတြင္ အေမရိကန္တေဒၚလာလွ်င္ ျမန္မာေငြ ၈၁၁ က်ပ္ေစ်း ရွိေနသည္။
“၀န္ထမ္းေတြအားလုံး လစာသုံးေသာင္းဆီ တုိးမယ္ဆုိေတာ့ ေဒၚလာေစ်း နည္းနည္းေလးတက္ တယ္။ တေဒၚလာကို ၈၁၈ က်ပ္ေလာက္အထိ တက္တယ္။ ရက္ပိုင္းေလာက္ပဲ တက္တာ။ အခု ျပန္က်သြားၿပီး ၈၁၁ က်ပ္ေလာက္ပဲရွိတယ္။ ရက္ပိုင္းအတြင္း ထပ္က်ဖို႔မ်ားတယ္”ဟု ျပင္ပ ႏုိင္ငံျခားေငြလဲဒုိင္ တဦးက ေျပာသည္။
မူရင္းလင့္က ဒီမွာပါ။
ပဒို မန္းၿငိမ္းေမာင္ လြတ္ၿပီ
ကရင္အမ်ိဳးသား အစည္းအ႐ံုး (KNU) မွ ေခါင္းေဆာင္ တဦးျဖစ္သူ ေထာင္ဒဏ္ တသက္တကၽြန္း ခ်မွတ္ခံထားရေသာ ပဒို မန္းၿငိမ္းေမာင္ကို ယေန႔နံနက္တြင္အင္းစိန္ေထာင္မွ ျပန္လႊတ္ေပး လိုက္ေၾကာင္း သတင္းရရွိသည္။
“သမၼတရဲ႕ လုပ္ပုိင္ခြင့္အာဏာနဲ႔ ပုဒ္မ ၄၀၁ ရယ္နဲ႔ လႊတ္ေပးလိုက္တယ္လို႔ သိရပါတယ္။ မနက္ ၈ နာရီက လႊတ္ေပးၿပီးေတာ့ အခု အက္စ္ဘီ (ရဲအထူးသတင္းတပ္ဖြဲ႔) ႐ံုးကို ေခၚသြားတယ္လို႔ သိရပါတယ္” ဟု ပဒို မန္းၿငိမ္းေမာင္၏ ေရွ႕ေန ဦးႀကီးျမင့္က ေျပာသည္။
ပဒို မန္းၿငိမ္းေမာင္ကို မိခင္အဖြဲ႔အစည္းျဖစ္သည့္ KNU သို႔ မၾကာမီ ျပန္လည္ေပးပို႔မည္ဟုလည္း သိရသည္။
ပဒို မန္းၿငိမ္းေမာင္အား ႏိုင္ငံေတာ္ကို စစ္မက္ၿပိဳင္ဆိုင္ တိုက္ခိုက္မႈ ပုဒ္မ ၁၂၂/၁ ႏွင့္ ေထာင္ဒဏ္ တသက္တကၽြန္း၊ မတရားအသင္းဆက္သြယ္မႈ ပုဒ္မ ၁၇/၁ ႏွင့္ ေထာင္ဒဏ္ ၃ ႏွစ္တို႔ျဖင့္ အင္းစိန္ အထူးတရား႐ုံးက မတ္လ ၁၃ ရက္ေန႔တြင္ စီရင္ခ်က္ခ်ထားခဲ့ရာမွ ယခု ျပန္လႊတ္ေပးလိုက္ျခင္းျဖစ္သည္။
ေနျပည္ေတာ္တြင္ ယမန္ေန႔က ျပဳလုပ္ခဲ့ေသာ သတင္းစာရွင္းလင္းပြဲတြင္ မီးရထားပို႔ေဆာင္ေရး၀န္ႀကီး ဦးေအာင္မင္းက သမၼတ၏ လြတ္ၿငိမ္းခ်မ္းသာခြင့္ျဖင့္ ပဒို မန္းၿငိမ္းေမာင္ကို မၾကာမီ လႊတ္ေပးမည္ျဖစ္ေၾကာင္း သတင္းေထာက္မ်ားကို ေျပာဆိုခဲ့သည္။
ပဒို မန္းၿငိမ္းေမာင္သည္ ၿပီးခဲ့သည့္ႏွစ္ ဇူလိုင္လအတြင္းက တ႐ုတ္ျပည္ ကူမင္းေလဆိပ္မွတဆင့္ ျမန္မာႏိုင္ငံ ရန္ကုန္ေလဆိပ္သို႔ ပို႔ေဆာင္ခံရၿပီး ႏိုင္ငံကူးလက္မွတ္တြင္ တံဆိပ္တံုးအတု ႐ိုက္ႏွိပ္ထားသည္ဟု ဆိုကာ လူ၀င္မႈႀကီးၾကပ္ေရး ဥပေဒ၊ တရားမ၀င္ စာရြက္စာတမ္း ကိုင္ေဆာင္မႈ၊ မတရားအသင္း ဆက္သြယ္မႈမ်ားျဖင့္ ဖမ္းဆီးအေရးယူ ခံခဲ့ရသည္။
ထို႔ေနာက္ ၂၀၁၁ ခုႏွစ္ စက္တင္ဘာလ ၂ ရက္ေန႔တြင္ ျပစ္မႈဆုိင္ရာ ဥပေဒပုဒ္မ ၄၆၈ နွင့္ လူ၀င္မႈႀကီးၾကပ္ေရး အက္ဥပေဒ ပုဒ္မ ၁၃/၁ တုိ႔အရ ေထာင္ဒဏ္ ၆ လစီကို တစ္ေပါင္းတည္း က်ခံေစရန္ ရန္ကုန္တိုင္း မဂၤလာဒံု တရား႐ံုးမွ ျပစ္ဒဏ္ ခ်မွတ္ခဲ့သည္။
လြတ္ေျမာက္ရန္ ၂၂ ရက္ အလို ၿပီးခဲ့သည့္ ဇန္န၀ါရီ ၂ ရက္ေန႔တြင္ မတရားသင္း ေၾကညာထားသည့္ KNU ဗဟိုေကာ္မတီ၀င္ ျဖစ္သည္ဟူေသာ အေၾကာင္းျပခ်က္ျဖင့္ ႏိုင္ငံေတာ္ပုန္ကန္မႈ ဥပေဒ ပုဒ္မ ၁၂၂/၁ ႏွင့္ မတရားအသင္း ပုဒ္မ ၁၇/၁ တို႔ျဖင့္ထပ္မံစြဲခ်က္တင္ တရားစဲြခံခဲ့ရသည္။
မူရင္းလင့္က ဒီမွာပါ။
“သမၼတရဲ႕ လုပ္ပုိင္ခြင့္အာဏာနဲ႔ ပုဒ္မ ၄၀၁ ရယ္နဲ႔ လႊတ္ေပးလိုက္တယ္လို႔ သိရပါတယ္။ မနက္ ၈ နာရီက လႊတ္ေပးၿပီးေတာ့ အခု အက္စ္ဘီ (ရဲအထူးသတင္းတပ္ဖြဲ႔) ႐ံုးကို ေခၚသြားတယ္လို႔ သိရပါတယ္” ဟု ပဒို မန္းၿငိမ္းေမာင္၏ ေရွ႕ေန ဦးႀကီးျမင့္က ေျပာသည္။
ကရင္အမ်ဳိးသား အစည္းအ႐ုံး (KNU) ေခါင္းေဆာင္ တဦးျဖစ္သူ ပဒုိမန္းၿငိမ္းေမာင္
ပဒို မန္းၿငိမ္းေမာင္ကို မိခင္အဖြဲ႔အစည္းျဖစ္သည့္ KNU သို႔ မၾကာမီ ျပန္လည္ေပးပို႔မည္ဟုလည္း သိရသည္။
ပဒို မန္းၿငိမ္းေမာင္အား ႏိုင္ငံေတာ္ကို စစ္မက္ၿပိဳင္ဆိုင္ တိုက္ခိုက္မႈ ပုဒ္မ ၁၂၂/၁ ႏွင့္ ေထာင္ဒဏ္ တသက္တကၽြန္း၊ မတရားအသင္းဆက္သြယ္မႈ ပုဒ္မ ၁၇/၁ ႏွင့္ ေထာင္ဒဏ္ ၃ ႏွစ္တို႔ျဖင့္ အင္းစိန္ အထူးတရား႐ုံးက မတ္လ ၁၃ ရက္ေန႔တြင္ စီရင္ခ်က္ခ်ထားခဲ့ရာမွ ယခု ျပန္လႊတ္ေပးလိုက္ျခင္းျဖစ္သည္။
ေနျပည္ေတာ္တြင္ ယမန္ေန႔က ျပဳလုပ္ခဲ့ေသာ သတင္းစာရွင္းလင္းပြဲတြင္ မီးရထားပို႔ေဆာင္ေရး၀န္ႀကီး ဦးေအာင္မင္းက သမၼတ၏ လြတ္ၿငိမ္းခ်မ္းသာခြင့္ျဖင့္ ပဒို မန္းၿငိမ္းေမာင္ကို မၾကာမီ လႊတ္ေပးမည္ျဖစ္ေၾကာင္း သတင္းေထာက္မ်ားကို ေျပာဆိုခဲ့သည္။
ပဒို မန္းၿငိမ္းေမာင္သည္ ၿပီးခဲ့သည့္ႏွစ္ ဇူလိုင္လအတြင္းက တ႐ုတ္ျပည္ ကူမင္းေလဆိပ္မွတဆင့္ ျမန္မာႏိုင္ငံ ရန္ကုန္ေလဆိပ္သို႔ ပို႔ေဆာင္ခံရၿပီး ႏိုင္ငံကူးလက္မွတ္တြင္ တံဆိပ္တံုးအတု ႐ိုက္ႏွိပ္ထားသည္ဟု ဆိုကာ လူ၀င္မႈႀကီးၾကပ္ေရး ဥပေဒ၊ တရားမ၀င္ စာရြက္စာတမ္း ကိုင္ေဆာင္မႈ၊ မတရားအသင္း ဆက္သြယ္မႈမ်ားျဖင့္ ဖမ္းဆီးအေရးယူ ခံခဲ့ရသည္။
ထို႔ေနာက္ ၂၀၁၁ ခုႏွစ္ စက္တင္ဘာလ ၂ ရက္ေန႔တြင္ ျပစ္မႈဆုိင္ရာ ဥပေဒပုဒ္မ ၄၆၈ နွင့္ လူ၀င္မႈႀကီးၾကပ္ေရး အက္ဥပေဒ ပုဒ္မ ၁၃/၁ တုိ႔အရ ေထာင္ဒဏ္ ၆ လစီကို တစ္ေပါင္းတည္း က်ခံေစရန္ ရန္ကုန္တိုင္း မဂၤလာဒံု တရား႐ံုးမွ ျပစ္ဒဏ္ ခ်မွတ္ခဲ့သည္။
လြတ္ေျမာက္ရန္ ၂၂ ရက္ အလို ၿပီးခဲ့သည့္ ဇန္န၀ါရီ ၂ ရက္ေန႔တြင္ မတရားသင္း ေၾကညာထားသည့္ KNU ဗဟိုေကာ္မတီ၀င္ ျဖစ္သည္ဟူေသာ အေၾကာင္းျပခ်က္ျဖင့္ ႏိုင္ငံေတာ္ပုန္ကန္မႈ ဥပေဒ ပုဒ္မ ၁၂၂/၁ ႏွင့္ မတရားအသင္း ပုဒ္မ ၁၇/၁ တို႔ျဖင့္ထပ္မံစြဲခ်က္တင္ တရားစဲြခံခဲ့ရသည္။
မူရင္းလင့္က ဒီမွာပါ။
တနသၤာရီတိုင္းမွ ႀကိဳတင္မဲမ်ား လြတ္လပ္မႈမရွိ
တနသၤာရီတိုင္း ထား၀ယ္ခ႐ိုင္၊ ေလာင္းလံုၿမိဳ႕နယ္ရွိ ပညာေရး ၀န္ထမ္းမ်ားႏွင့္ ထား၀ယ္ၿမိဳ႕ ပညာေရး ေကာလိပ္မွ ေက်ာင္းသူ ေက်ာင္းသားမ်ား ထံမွ ႀကိဳတင္မဲ ေကာက္ခံရာတြင္ လြတ္လပ္မႈ မရွိေၾကာင္း ေဒသခံမ်ားထံမွ သိရသည္။
ေလာင္းလံုၿမိဳ႕ရွိ ေက်ာင္းဆရာ၊ ဆရာမ ၇၀ ေက်ာ္ကို သင္တန္းတက္ရန္ရွိ၍ ႀကိဳတင္မဲေပးရမည္ဆိုကာ ၿမိဳ႕နယ္ပညာေရး႐ံုးရွိ တာ၀န္ရွိသူမ်ား ေရွ႕ေမွာက္တြင္ ႀကိဳတင္မဲမ်ား ေပးေစခဲ့သည္ဟု မဲေပးခဲ့သည့္ ေက်ာင္းဆရာတဦးက ေျပာသည္။
“အထူးမြမ္းမံသင္တန္း တက္ရမယ္၊ သင္တန္းေၾကာင့္ မဲေပးတဲ့ေန႔ လာႏိုင္မွာမဟုတ္ဘူး၊ ႀကိဳတင္မဲ ေပးပါဆိုၿပီး ေပးခဲ့ရတာ။ ကိုယ္ႀကိဳက္တာကို ေပးပါဆိုေပမယ့္ စာအိတ္ေပၚမွာ မဲေပးတဲ့သူနာမည္ရယ္၊ လိပ္စာရယ္၊ မဲနံပါတ္ စတာေတြေရးထားၿပီး လူႀကီးေတြ ေရွ႕မွာပဲ ေပးရတာဆိုေတာ့ NLD (အမ်ိဳးသားဒီမိုကေရစီ အဖြဲ႔ခ်ဳပ္) ကို ေပးခ်င္ေပမယ့္ ဘယ္သူက ဘာမဲေပးတယ္ဆိုတာ သူတို႔ေတြ ျမင္ေနေတာ့ ေၾကာက္တာနဲ႔ ျပည္ခိုင္ၿဖိဳးကိုပဲ ေပးခဲ့ရတယ္” ဟု ေျပာသည္။
အဆိုပါ ေက်ာင္းဆရာ၊ ဆရာမမ်ား တက္ရမည့္ မြမ္းမံသင္တန္းမွာ ၂၃ ရက္ေန႔မွ စ၍ တပတ္သာ ၾကာျမင့္မည္ျဖစ္၍ ၾကားျဖတ္ေရြးေကာက္ပြဲ က်င္းပမည့္ ဧၿပီလ ၁ ရက္ေန႔တြင္ သင္တန္းၿပီးဆံုးမည္ျဖစ္သည္။
အလားတူပင္ ထား၀ယ္ၿမိဳ႕၊ ပညာေရး ေကာလိပ္တြင္ ေလာင္းလံုႏွင့္ ကၽြန္းစုၿမိဳ႕နယ္မွ လာေရာက္ေသာ ေက်ာင္းသူေက်ာင္းသား ၅၀ ေက်ာ္ကို မတ္လ ၁၅ ရက္ေန႔က ေက်ာင္းစာၾကည့္တိုက္သို႔ ေခၚယူကာ ေက်ာင္းအုပ္ႀကီး၊ ေမာ္ကြန္းထိန္း၊ စာေပဌာနမႉးတို႔ ေရွ႕ေမွာက္တြင္ ႀကိဳတင္မဲမ်ား ေပးေစခဲ့ေသာေၾကာင့္ မိမိမဲေပးလိုသည့္ ပါတီကို လြတ္လပ္စြာ ေရြးခ်ယ္ခြင့္မရခဲ့ေၾကာင္း ေက်ာင္းသူေက်ာင္းသားမ်ားက ဆုိသည္။
“ထိုင္ခံုတခုခ်င္းမွာ မဲစာရြက္နဲ႔ စာအိတ္ေတြ ထားထားေပးတယ္။ ၿပီးေတာ့ ဆရာႀကီးက ကိုယ္ႀကိဳက္တာကို ျခစ္ၿပီး စာအိတ္ကို ေကာ္နဲ႔ပိတ္ၿပီး ျပန္ေတာ့လို႔ေျပာတယ္။ စာအိတ္ေပၚမွာ ဘာအမွတ္အသားမွ မပါဘူး။ ဆရာေတြ ေစာင့္ၾကည့္ေနေတာ့ ေၾကာက္တာနဲ႔ ႀကံ့ဖြ႔ံပါတီကိုပဲ မဲေပးခဲ့ရတယ္” ဟု ေက်ာင္းသူတဦးက ေျပာသည္။
လာမည့္ ဧၿပီလ ၁ ရက္ေန႔ ၾကားျဖတ္ေရြးေကာက္ပြဲတြင္ တနသၤာရီတိုင္းရွိ ျပည္သူ႔လႊတ္ေတာ္ လစ္လပ္ေနရာမ်ားအတြက္ ထား၀ယ္ခ႐ိုင္ ေလာင္းလံုၿမိဳ႕နယ္တြင္ NLD အဖြဲ႔၀င္ ဦးေအာင္စိုး၊ ၿမိတ္ခ႐ိုင္ ကၽြန္းစုၿမိဳ႕နယ္တြင္ ေဒၚတင္တင္ရီတို႔က အသီးသီး၀င္ေရာက္ ယဥ္ၿပိဳင္မည္ျဖစ္သည္။
ေနာက္ဆံုးရရွိသည့္ သတင္းမ်ားအရ NLD က ယေန႔ ထုတ္ျပန္သည့္ ေရြးေကာက္ပြဲဆိုင္ရာ မတရားေသာ လုပ္ေဆာင္မႈမ်ားဆိုင္ရာ ေၾကညာခ်က္တြင္ တနသၤာရီတိုင္း၊ ေလာင္းလံုၿမိဳ႕နယ္ မဲဆႏၵအတြက္ ႀကိဳတင္မဲမ်ား ေကာက္ယူျခင္းႏွင့္ ပတ္သက္၍ ျပည္ေထာင္စု ေရြးေကာက္ပြဲ ေကာ္မရွင္က မတ္လ ၃၀ ရက္ေန႔မွ ၃၁ ရက္ေန႔အတြင္းသာ ေကာက္ယူရန္ ညႊန္ၾကားခ်က္ကို ဆန္႔က်င္ေနသည္ဟု ေဖာ္ျပထားသည္။
ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္သည္ ဇန္နဝါရီလ ၂၉ ရက္ေန႔က ရန္ကုန္မွ ထားဝယ္၊ ေလာင္းလံုတို႔သို႔ ေန႔ခ်င္းျပန္ မဲဆြယ္စည္း႐ံုးေရး ခရီးစဥ္ သြားေရာက္ခဲ့ေသးသည္။
မူရင္းလင့္က ဒီမွာပါ။
ထားဝယ္၊ ေလာင္းလံု မဲဆြယ္ခရီးစဥ္အတြင္း လူထုကို ႏႈတ္ဆက္ေနသည့္ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္
(ဓာတ္ပံု - ဧရာဝတီ)
ေလာင္းလံုၿမိဳ႕ရွိ ေက်ာင္းဆရာ၊ ဆရာမ ၇၀ ေက်ာ္ကို သင္တန္းတက္ရန္ရွိ၍ ႀကိဳတင္မဲေပးရမည္ဆိုကာ ၿမိဳ႕နယ္ပညာေရး႐ံုးရွိ တာ၀န္ရွိသူမ်ား ေရွ႕ေမွာက္တြင္ ႀကိဳတင္မဲမ်ား ေပးေစခဲ့သည္ဟု မဲေပးခဲ့သည့္ ေက်ာင္းဆရာတဦးက ေျပာသည္။
“အထူးမြမ္းမံသင္တန္း တက္ရမယ္၊ သင္တန္းေၾကာင့္ မဲေပးတဲ့ေန႔ လာႏိုင္မွာမဟုတ္ဘူး၊ ႀကိဳတင္မဲ ေပးပါဆိုၿပီး ေပးခဲ့ရတာ။ ကိုယ္ႀကိဳက္တာကို ေပးပါဆိုေပမယ့္ စာအိတ္ေပၚမွာ မဲေပးတဲ့သူနာမည္ရယ္၊ လိပ္စာရယ္၊ မဲနံပါတ္ စတာေတြေရးထားၿပီး လူႀကီးေတြ ေရွ႕မွာပဲ ေပးရတာဆိုေတာ့ NLD (အမ်ိဳးသားဒီမိုကေရစီ အဖြဲ႔ခ်ဳပ္) ကို ေပးခ်င္ေပမယ့္ ဘယ္သူက ဘာမဲေပးတယ္ဆိုတာ သူတို႔ေတြ ျမင္ေနေတာ့ ေၾကာက္တာနဲ႔ ျပည္ခိုင္ၿဖိဳးကိုပဲ ေပးခဲ့ရတယ္” ဟု ေျပာသည္။
အဆိုပါ ေက်ာင္းဆရာ၊ ဆရာမမ်ား တက္ရမည့္ မြမ္းမံသင္တန္းမွာ ၂၃ ရက္ေန႔မွ စ၍ တပတ္သာ ၾကာျမင့္မည္ျဖစ္၍ ၾကားျဖတ္ေရြးေကာက္ပြဲ က်င္းပမည့္ ဧၿပီလ ၁ ရက္ေန႔တြင္ သင္တန္းၿပီးဆံုးမည္ျဖစ္သည္။
အလားတူပင္ ထား၀ယ္ၿမိဳ႕၊ ပညာေရး ေကာလိပ္တြင္ ေလာင္းလံုႏွင့္ ကၽြန္းစုၿမိဳ႕နယ္မွ လာေရာက္ေသာ ေက်ာင္းသူေက်ာင္းသား ၅၀ ေက်ာ္ကို မတ္လ ၁၅ ရက္ေန႔က ေက်ာင္းစာၾကည့္တိုက္သို႔ ေခၚယူကာ ေက်ာင္းအုပ္ႀကီး၊ ေမာ္ကြန္းထိန္း၊ စာေပဌာနမႉးတို႔ ေရွ႕ေမွာက္တြင္ ႀကိဳတင္မဲမ်ား ေပးေစခဲ့ေသာေၾကာင့္ မိမိမဲေပးလိုသည့္ ပါတီကို လြတ္လပ္စြာ ေရြးခ်ယ္ခြင့္မရခဲ့ေၾကာင္း ေက်ာင္းသူေက်ာင္းသားမ်ားက ဆုိသည္။
“ထိုင္ခံုတခုခ်င္းမွာ မဲစာရြက္နဲ႔ စာအိတ္ေတြ ထားထားေပးတယ္။ ၿပီးေတာ့ ဆရာႀကီးက ကိုယ္ႀကိဳက္တာကို ျခစ္ၿပီး စာအိတ္ကို ေကာ္နဲ႔ပိတ္ၿပီး ျပန္ေတာ့လို႔ေျပာတယ္။ စာအိတ္ေပၚမွာ ဘာအမွတ္အသားမွ မပါဘူး။ ဆရာေတြ ေစာင့္ၾကည့္ေနေတာ့ ေၾကာက္တာနဲ႔ ႀကံ့ဖြ႔ံပါတီကိုပဲ မဲေပးခဲ့ရတယ္” ဟု ေက်ာင္းသူတဦးက ေျပာသည္။
လာမည့္ ဧၿပီလ ၁ ရက္ေန႔ ၾကားျဖတ္ေရြးေကာက္ပြဲတြင္ တနသၤာရီတိုင္းရွိ ျပည္သူ႔လႊတ္ေတာ္ လစ္လပ္ေနရာမ်ားအတြက္ ထား၀ယ္ခ႐ိုင္ ေလာင္းလံုၿမိဳ႕နယ္တြင္ NLD အဖြဲ႔၀င္ ဦးေအာင္စိုး၊ ၿမိတ္ခ႐ိုင္ ကၽြန္းစုၿမိဳ႕နယ္တြင္ ေဒၚတင္တင္ရီတို႔က အသီးသီး၀င္ေရာက္ ယဥ္ၿပိဳင္မည္ျဖစ္သည္။
ေနာက္ဆံုးရရွိသည့္ သတင္းမ်ားအရ NLD က ယေန႔ ထုတ္ျပန္သည့္ ေရြးေကာက္ပြဲဆိုင္ရာ မတရားေသာ လုပ္ေဆာင္မႈမ်ားဆိုင္ရာ ေၾကညာခ်က္တြင္ တနသၤာရီတိုင္း၊ ေလာင္းလံုၿမိဳ႕နယ္ မဲဆႏၵအတြက္ ႀကိဳတင္မဲမ်ား ေကာက္ယူျခင္းႏွင့္ ပတ္သက္၍ ျပည္ေထာင္စု ေရြးေကာက္ပြဲ ေကာ္မရွင္က မတ္လ ၃၀ ရက္ေန႔မွ ၃၁ ရက္ေန႔အတြင္းသာ ေကာက္ယူရန္ ညႊန္ၾကားခ်က္ကို ဆန္႔က်င္ေနသည္ဟု ေဖာ္ျပထားသည္။
ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္သည္ ဇန္နဝါရီလ ၂၉ ရက္ေန႔က ရန္ကုန္မွ ထားဝယ္၊ ေလာင္းလံုတို႔သို႔ ေန႔ခ်င္းျပန္ မဲဆြယ္စည္း႐ံုးေရး ခရီးစဥ္ သြားေရာက္ခဲ့ေသးသည္။
မူရင္းလင့္က ဒီမွာပါ။
တ႐ုတ္ႏြယ္ဖြား ျမန္မာ ႏိုင္ငံသားမ်ားကို ေဒၚေအာင္ဆန္း စုၾကည္ မဲဆြယ္
ျမန္မာႏိုင္ငံ၌ ရင္းႏွီးျမွဳပ္ႏွံမႈ လုပ္ကိုင္ေနၾကေသာ တ႐ုတ္ႏိုင္ငံ ကုမၸဏီမ်ားႏွင့္ တ႐ုတ္ကုန္သည္မ်ား အေနျဖင့္ ၎တို႔၏ အက်ဳိးစီးပြား အေပၚ စိုးရိမ္မႈ ျဖစ္ရန္ မလိုအပ္ေၾကာင္းေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္က ေျပာသည္။
အမ်ဳိးသား ဒီမိုကေရစီ အဖြဲ႔ခ်ဳပ္ (NLD) ပါတီ၏ ဥကၠ႒ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္သည္ ရွမ္းျပည္ေျမာက္ပိုင္း လား႐ွႈိုးၿမိဳ႕ရွိ ေဒသခံျပည္သူလူထုအား ယမန္ေန႔က မဲဆြယ္ေဟာ ေျပာစဥ္ ထိုသို႔ ေျပာဆိုခဲ့ျခင္း ျဖစ္သည္။
“တခ်ဳိ႕က တ႐ုတ္လုပ္ငန္းရွင္ေတြ၊ ကုန္သည္ေတြကို ၿခိမ္းေျခာက္ေနသံေတြ ၾကားေနရတယ္၊ NLD ႏိုင္ရင္ သူတို႔ အက်ဳိးစီးပြား ကို ထိခိုက္မယ္ ဆိုၿပီးေတာ့ေပါ့၊ ဘာေၾကာင့္လဲဆိုေတာ့ က်မတို႔ဟာ အေနာက္ႏိုင္ငံေတြနဲ႔ အင္မတန္ နီးစပ္တယ္ ဆိုၿပီးေတာ့ ၿခိမ္း ေျခာက္ေနတယ္လို႔ ၾကားေနရတယ္”ဟု ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္က ဆိုသည္။
ျမန္မာႏိုင္ငံႏွင့္ တ႐ုတ္ႏိုင္ငံတို႔သည္ ကမာၻတည္စကပင္ ပထ၀ီအေနအထားအရ အိမ္နီးခ်င္း ႏိုင္ငံမ်ားျဖစ္ၿပီး ျပႆနာ ျဖစ္ပြားမႈ နည္းပါးေၾကာင္း၊ NLD အႏိုင္ရလွ်င္လည္း တ႐ုတ္လုပ္ငန္းရွင္မ်ား၏ အက်ဳိးစီးပြား နစ္နာဆုံး႐ွႈံးေစမည့္ကိစၥမ်ား လုပ္ ေဆာင္မည္ မဟုတ္ေၾကာင္း ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္က ဆက္ေျပာသည္။
၎က “NLD ရဲ႕မူ၀ါဒ က ကိုယ့္ႏိုင္ငံသားေတြ နစ္နာမယ့္ အလုပ္ကို ဘယ္ေတာ့မွ မလုပ္ပါဘူး၊ အလားတူပဲ စီးပြားေရး လာ လုပ္ၾကတဲ့ တျခားသူေတြ ထိခိုက္မယ့္ ကိစၥကိုလည္း မလုပ္ပါဘူး”ဟု ဆိုသည္။
လား႐ွႈိးၿမိဳ႕သည္ စီးပြားေရးအရ အေရးပါသည့္ နယ္စပ္ၿမိဳ႕တခု ျဖစ္ၿပီး ရွမ္း၊ ၀၊ ပေလာင္၊ လားဟူ၊ ကခ်င္၊ ဗမာ စသည့္ တိုင္း ရင္းသား လူမ်ဳိးမ်ားႏွင့္ တ႐ုတ္လူမ်ဳိးမ်ား ေနထိုင္ၾကကာ အေရွ႕ေျမာက္တိုင္း စစ္ဌာနခ်ဳပ္ ႐ုံးစိုက္၍ စစ္တိုင္းမႉး အဆင့္ထား ရွိသည့္ နယ္စပ္ၿမိဳ႕တခုျဖစ္သည္။
လား႐ွႈိးၿမိဳ႕၏ အဓိကက်သည့္ စီးပြားေရး လုပ္ငန္းမ်ားကုိ တ႐ုတ္လူမ်ဳိးပိုင္ ကုမၸဏီမ်ားက ပိုင္ဆိုင္ၾကၿပီး ကုန္သြယ္ေရးလုပ္ငန္း မ်ား၊ စိုက္ပ်ဳိးေရး လုပ္ငန္းမ်ား လုပ္ကိုင္ေနၾကသည္။ ၿမိဳ႕၏ အခ်က္အခ်ာ က်သည့္ ရပ္ကြက္မ်ားတြင္လည္း တ႐ုတ္ လူမ်ဳိးမ်ားသာ ေနထိုင္ၾကေၾကာင္း သိရသည္။
“လား႐ွႈိးၿမိဳ႕က မႏၱေလးလိုပါပဲ၊ အခ်က္က်တဲ့ ရပ္ကြက္ေတြ၊ စီးပြားေရး လုပ္ငန္းအားလုံးဟာ တ႐ုတ္လူမ်ဳိးေတြ က ပိုင္ဆိုင္ေနၾက ပါတယ္” ဟု NLD ပါတီကိုယ္စားျပဳ၍ လား႐ွႈိးၿမိဳ႕မွ ယွဥ္ၿပိဳင္မည့္ ဦးစိုင္းျမင့္ေမာင္ က ဧရာ၀တီ ကို ေျပာသည္။
လား႐ွႈိးၿမိဳ႕၌ ျပည္ေထာင္စုႀက့ံခိုင္ေရးႏွင့္ ဖြံ႔ၿဖိဳးေရးပါတီ (ႀက့ံခိုင္ေရးပါတီ) လည္း ၀င္ေရာက္ယွဥ္ၿပိဳင္မည္ ျဖစ္ေၾကာင္း၊ ႀကံ့ခိုင္ေရး ပါတီက မဲဆြယ္ရာ၌ NLD ပါတီသည္ အေနာက္ႏိုင္ငံမ်ားႏွင့္နီးစပ္သည့္အတြက္ ၎တို႔ကို ေထာက္ခံမဲေပးၿပီး အႏိုင္ရလာပါက တ႐ုတ္ လုပ္ငန္းရွင္မ်ား၏ အက်ဳိးစီးပြားကို ထိခိုက္ႏိုင္ေၾကာင္း မဲဆြယ္ စည္း႐ုံးေနသည္ဟု ဦးစိုင္းျမင့္ေမာင္ က ေျပာဆိုသည္။
ဧၿပီ ၁ ရက္က်င္းပမည့္ ၾကားျဖတ္ ေရြးေကာက္ပြဲတြင္ လား႐ွႈိးေဒသ၌ NLD ၊ ႀကံ့ခုိင္ေရး ပါတီ၊ ရွမ္းတိုင္းရင္းသားမ်ား ဒီမိုကရက္ တစ္ ပါတီ (SNDP) ၊ လားဟူ၊ ကိုးကန္႔ စသည့္ ပါတီမ်ား ၀င္ေရာက္ ယွဥ္ၿပိဳင္ၾကမည္ ျဖစ္သည္။
“တ႐ုတ္ေတြကလည္း က်ေနာ္တို႔ကုိ ေထာက္ခံပါတယ္၊ ၿမိဳ႕ခံအမ်ားစု က ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ကို ခ်စ္ခင္ေလးစားမႈ ရွိေတာ့ က်ေနာ္တို႔ ႏိုင္မယ္လို႔ ေမွ်ာ္လင့္ပါတယ္” ဟု ဦးစိုင္းျမင့္ေမာင္ က ဆိုသည္။
လား႐ွႈိးေဒသခံ တ႐ုတ္လူမ်ဳိးမ်ားသည္ ေဒသဆိုင္ရာ အာဏာပိုင္မ်ားႏွင့္နီးစပ္သူမ်ား ျဖစ္၍ စီးပြားေရး လုပ္ပိုင္ခြင့္ ရရွိထားသူ မ်ားျဖစ္ၿပီး အမ်ားစုသည္ ျမန္မာႏိုင္ငံသား စိစစ္ေရးကတ္ ကိုင္ေဆာင္ေနသူမ်ားျဖစ္ေၾကာင္း၊ လား႐ွႈိးၿမိဳ႕၌ မဲေပးႏိုင္သူ ဦးေရ တ သိန္း ၃ ေသာင္းေက်ာ္ရွိၿပီး လူဦးေရ စုစုေပါင္း ၄ သိန္း ၀န္းက်င္ ရွိေၾကာင္း သိရသည္။
၁၉၈၈ ခုႏွစ္ေနာက္ပိုင္း တ႐ုတ္နယ္စပ္ ယူနန္နယ္ရွိ တ႐ုတ္လူမ်ဳိးမ်ားသည္ ျမန္မာႏိုင္ငံ အထက္ပိုင္းႏွင့္ရွမ္းျပည္နယ္အတြင္း စီးပြားေရး လုပ္ငန္းမ်ားသို႔ ၀င္ေရာက္လုပ္ကိုင္ရန္ အေျခခ် ေနထိုင္ခဲ့ၾကသည္။ ၎တို႔သည္ ျမန္မာႏိုင္ငံသား စိစစ္ေရးကတ္ျပားကို တရားမ၀င္ နည္းလမ္းမ်ားျဖင့္ ရရွိခဲ့ၾကသည္ဟုလည္း စြပ္စြဲခ်က္မ်ား ရွိခဲ့သည္။
ျမန္မာျပည္ဖြား မဟုတ္ဘဲ ျမန္မာႏုိင္ငံသား ျဖစ္သြားသည့္ တ႐ုတ္လူမ်ဳိး အေရအတြက္ မည္မွ်ရိွသည္ကုိမူ မသိရေသးေပ။
မူရင္းလင့္က ဒီမွာပါ။
ၿပီးခဲ့သည့္ မတ္လ ၁ ရက္ေန႔က မဲဆြယ္ခရီး သြားေရာက္ခဲ့ေသာ ရွမ္းျပည္နယ္ေတာင္ပိုင္း ဟဲဟိုးၿမိဳ႕တြင္ ေဒသခံ လူထု ကို မိန္႔ခြန္းေျပာေနသည့္ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ (ဓာတ္ပုံ - ဧရာ၀တီ)
“တခ်ဳိ႕က တ႐ုတ္လုပ္ငန္းရွင္ေတြ၊ ကုန္သည္ေတြကို ၿခိမ္းေျခာက္ေနသံေတြ ၾကားေနရတယ္၊ NLD ႏိုင္ရင္ သူတို႔ အက်ဳိးစီးပြား ကို ထိခိုက္မယ္ ဆိုၿပီးေတာ့ေပါ့၊ ဘာေၾကာင့္လဲဆိုေတာ့ က်မတို႔ဟာ အေနာက္ႏိုင္ငံေတြနဲ႔ အင္မတန္ နီးစပ္တယ္ ဆိုၿပီးေတာ့ ၿခိမ္း ေျခာက္ေနတယ္လို႔ ၾကားေနရတယ္”ဟု ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္က ဆိုသည္။
ျမန္မာႏိုင္ငံႏွင့္ တ႐ုတ္ႏိုင္ငံတို႔သည္ ကမာၻတည္စကပင္ ပထ၀ီအေနအထားအရ အိမ္နီးခ်င္း ႏိုင္ငံမ်ားျဖစ္ၿပီး ျပႆနာ ျဖစ္ပြားမႈ နည္းပါးေၾကာင္း၊ NLD အႏိုင္ရလွ်င္လည္း တ႐ုတ္လုပ္ငန္းရွင္မ်ား၏ အက်ဳိးစီးပြား နစ္နာဆုံး႐ွႈံးေစမည့္ကိစၥမ်ား လုပ္ ေဆာင္မည္ မဟုတ္ေၾကာင္း ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္က ဆက္ေျပာသည္။
၎က “NLD ရဲ႕မူ၀ါဒ က ကိုယ့္ႏိုင္ငံသားေတြ နစ္နာမယ့္ အလုပ္ကို ဘယ္ေတာ့မွ မလုပ္ပါဘူး၊ အလားတူပဲ စီးပြားေရး လာ လုပ္ၾကတဲ့ တျခားသူေတြ ထိခိုက္မယ့္ ကိစၥကိုလည္း မလုပ္ပါဘူး”ဟု ဆိုသည္။
လား႐ွႈိးၿမိဳ႕သည္ စီးပြားေရးအရ အေရးပါသည့္ နယ္စပ္ၿမိဳ႕တခု ျဖစ္ၿပီး ရွမ္း၊ ၀၊ ပေလာင္၊ လားဟူ၊ ကခ်င္၊ ဗမာ စသည့္ တိုင္း ရင္းသား လူမ်ဳိးမ်ားႏွင့္ တ႐ုတ္လူမ်ဳိးမ်ား ေနထိုင္ၾကကာ အေရွ႕ေျမာက္တိုင္း စစ္ဌာနခ်ဳပ္ ႐ုံးစိုက္၍ စစ္တိုင္းမႉး အဆင့္ထား ရွိသည့္ နယ္စပ္ၿမိဳ႕တခုျဖစ္သည္။
လား႐ွႈိးၿမိဳ႕၏ အဓိကက်သည့္ စီးပြားေရး လုပ္ငန္းမ်ားကုိ တ႐ုတ္လူမ်ဳိးပိုင္ ကုမၸဏီမ်ားက ပိုင္ဆိုင္ၾကၿပီး ကုန္သြယ္ေရးလုပ္ငန္း မ်ား၊ စိုက္ပ်ဳိးေရး လုပ္ငန္းမ်ား လုပ္ကိုင္ေနၾကသည္။ ၿမိဳ႕၏ အခ်က္အခ်ာ က်သည့္ ရပ္ကြက္မ်ားတြင္လည္း တ႐ုတ္ လူမ်ဳိးမ်ားသာ ေနထိုင္ၾကေၾကာင္း သိရသည္။
“လား႐ွႈိးၿမိဳ႕က မႏၱေလးလိုပါပဲ၊ အခ်က္က်တဲ့ ရပ္ကြက္ေတြ၊ စီးပြားေရး လုပ္ငန္းအားလုံးဟာ တ႐ုတ္လူမ်ဳိးေတြ က ပိုင္ဆိုင္ေနၾက ပါတယ္” ဟု NLD ပါတီကိုယ္စားျပဳ၍ လား႐ွႈိးၿမိဳ႕မွ ယွဥ္ၿပိဳင္မည့္ ဦးစိုင္းျမင့္ေမာင္ က ဧရာ၀တီ ကို ေျပာသည္။
လား႐ွႈိးၿမိဳ႕၌ ျပည္ေထာင္စုႀက့ံခိုင္ေရးႏွင့္ ဖြံ႔ၿဖိဳးေရးပါတီ (ႀက့ံခိုင္ေရးပါတီ) လည္း ၀င္ေရာက္ယွဥ္ၿပိဳင္မည္ ျဖစ္ေၾကာင္း၊ ႀကံ့ခိုင္ေရး ပါတီက မဲဆြယ္ရာ၌ NLD ပါတီသည္ အေနာက္ႏိုင္ငံမ်ားႏွင့္နီးစပ္သည့္အတြက္ ၎တို႔ကို ေထာက္ခံမဲေပးၿပီး အႏိုင္ရလာပါက တ႐ုတ္ လုပ္ငန္းရွင္မ်ား၏ အက်ဳိးစီးပြားကို ထိခိုက္ႏိုင္ေၾကာင္း မဲဆြယ္ စည္း႐ုံးေနသည္ဟု ဦးစိုင္းျမင့္ေမာင္ က ေျပာဆိုသည္။
ဧၿပီ ၁ ရက္က်င္းပမည့္ ၾကားျဖတ္ ေရြးေကာက္ပြဲတြင္ လား႐ွႈိးေဒသ၌ NLD ၊ ႀကံ့ခုိင္ေရး ပါတီ၊ ရွမ္းတိုင္းရင္းသားမ်ား ဒီမိုကရက္ တစ္ ပါတီ (SNDP) ၊ လားဟူ၊ ကိုးကန္႔ စသည့္ ပါတီမ်ား ၀င္ေရာက္ ယွဥ္ၿပိဳင္ၾကမည္ ျဖစ္သည္။
“တ႐ုတ္ေတြကလည္း က်ေနာ္တို႔ကုိ ေထာက္ခံပါတယ္၊ ၿမိဳ႕ခံအမ်ားစု က ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ကို ခ်စ္ခင္ေလးစားမႈ ရွိေတာ့ က်ေနာ္တို႔ ႏိုင္မယ္လို႔ ေမွ်ာ္လင့္ပါတယ္” ဟု ဦးစိုင္းျမင့္ေမာင္ က ဆိုသည္။
လား႐ွႈိးေဒသခံ တ႐ုတ္လူမ်ဳိးမ်ားသည္ ေဒသဆိုင္ရာ အာဏာပိုင္မ်ားႏွင့္နီးစပ္သူမ်ား ျဖစ္၍ စီးပြားေရး လုပ္ပိုင္ခြင့္ ရရွိထားသူ မ်ားျဖစ္ၿပီး အမ်ားစုသည္ ျမန္မာႏိုင္ငံသား စိစစ္ေရးကတ္ ကိုင္ေဆာင္ေနသူမ်ားျဖစ္ေၾကာင္း၊ လား႐ွႈိးၿမိဳ႕၌ မဲေပးႏိုင္သူ ဦးေရ တ သိန္း ၃ ေသာင္းေက်ာ္ရွိၿပီး လူဦးေရ စုစုေပါင္း ၄ သိန္း ၀န္းက်င္ ရွိေၾကာင္း သိရသည္။
၁၉၈၈ ခုႏွစ္ေနာက္ပိုင္း တ႐ုတ္နယ္စပ္ ယူနန္နယ္ရွိ တ႐ုတ္လူမ်ဳိးမ်ားသည္ ျမန္မာႏိုင္ငံ အထက္ပိုင္းႏွင့္ရွမ္းျပည္နယ္အတြင္း စီးပြားေရး လုပ္ငန္းမ်ားသို႔ ၀င္ေရာက္လုပ္ကိုင္ရန္ အေျခခ် ေနထိုင္ခဲ့ၾကသည္။ ၎တို႔သည္ ျမန္မာႏိုင္ငံသား စိစစ္ေရးကတ္ျပားကို တရားမ၀င္ နည္းလမ္းမ်ားျဖင့္ ရရွိခဲ့ၾကသည္ဟုလည္း စြပ္စြဲခ်က္မ်ား ရွိခဲ့သည္။
ျမန္မာျပည္ဖြား မဟုတ္ဘဲ ျမန္မာႏုိင္ငံသား ျဖစ္သြားသည့္ တ႐ုတ္လူမ်ဳိး အေရအတြက္ မည္မွ်ရိွသည္ကုိမူ မသိရေသးေပ။
မူရင္းလင့္က ဒီမွာပါ။
၂၀၁၅ ၌ အဓမၼ လုပ္အားေပးခိုင္းေစမႈ ပေပ်ာက္ေရး ေဆာင္ရြက္
အစုိးရႏွင့္ ကမၻာ့ အလုပ္သမား အဖြဲ႔ခ်ဳပ္ (ILO) တို႔ ေရးထုိးခဲ့သည့္ နားလည္မႈ စာခြ်န္လႊာအရ ၂၀၁၅ ခုႏွစ္၌ ျမန္မာ ႏုိင္ငံတြင္း အဓမၼ လုပ္အားေပး ခိုင္းေစမႈ လံုး၀ ပေပ်ာက္ရန္လုပ္ေဆာင္မည္ ျဖစ္ေၾကာင္း သိရသည္။
အလုပ္သမား ဒု ၀န္ႀကီး ဦးျမင့္သိန္းႏွင့္ ILO ရန္ကုန္႐ုံးခြဲမွ ဆက္သြယ္ ညွိႏႈိင္းေရးမႉးတုိ႔ မတ္ လ ၁၆ ရက္ေန႔က ေနျပည္ ေတာ္ တြင္ အဓမၼလုပ္အားေပးခိုင္းေစမႈ ပေပ်ာက္ေရးႏွင့္ ကေလးစစ္သား စုေဆာင္းမႈဆိုင္ရာ ဆက္ႏြယ္သည့္ ကိစၥရပ္မ်ားႏွင့္ ပတ္သက္ၿပီး ပူးေပါင္းေျဖရွင္းသြားေရး နားလည္မႈ စာခြ်န္လႊာကို လက္မွတ္ ေရးထုိးခဲ့ၾကျခင္းျဖစ္သည္။
လြန္ခဲ့သည့္ ဇန္န၀ါရီလကပင္ ILO ႏွင့္ အတူပူးေပါင္းလုပ္ေဆာင္ေရး နားလည္မႈ စာခြ်န္လႊာ တႏွစ္ သက္တမ္း တုိးေရး လက္မွတ္ေရးထုိးခဲ့ေသးသည္။
ျမန္မာႏိုင္ငံတြင္ အဓမၼ လုပ္အားေပးခိုင္းေစမႈမ်ား ၂၀၁၅ ခုႏွစ္မွာ လံုး၀ ပေပ်ာက္ေရး လုပ္ေဆာင္သြားမည္ဆုိသည့္ အေပၚ ILO ႏွင့္ ခ်ိတ္ဆက္၍ လုပ္ကိုင္ကူညီေပးေနသူမ်ားက လက္ေတြ႔တြင္ မျဖစ္ႏုိင္ေသးေၾကာင္း ေျပာဆုိ ၾကသည္။
“ဒီ ၃ ႏွစ္အေတာအတြင္းမွာ အဓမၼအလုပ္ခိုင္းေစမႈေတြ လံုးလံုး ပေပ်ာက္သြားမယ္ဆုိတာ မျဖစ္ႏုိင္ဘူး။ စစ္တပ္ထဲမွာ လည္း ဖြဲ႔စည္းပံု မျပည့္တဲ့အတြက္ကေလးစစ္သား ေခၚေဆာင္မႈဟာ ရွိေနဆဲပါပဲ။ ဒါေၾကာင့္ ေအာင္ျမင္ဖုိ႔အတြက္ေတာ့ က်ေနာ္တုိ႔ ၀ိုင္း၀န္းႀကိဳးစားတြန္းအားေပးမယ္။ သို႔ေသာ္လက္ေတြ႔ဘ၀မွာ ျဖစ္ႏုိင္ေျခ အခြင့္အလမ္း နည္းေန ပါေသးတယ္”ဟု အဓမၼ လုပ္အားေပးခိုင္းေစမႈ ပေပ်ာက္ေရး ကူညီေပးေနသူ တဦးျဖစ္သည့္ ရန္ကုန္ၿမိဳ႕က ကိုဖုိးျဖဴက ဧရာ၀တီကို ေျပာသည္။
၂၀၀၇ ခုႏွစ္က ျမန္မာႏုိင္ငံအတြင္း အဓမၼခုိင္းေစမႈမ်ားရွိလွ်င္ ILO သို႔တုိင္ၾကားႏုိင္ေရးဆုိင္ရာ သေဘာတူညီခ်က္ ရရွိခဲ့ထားၿပီး ျဖစ္သည္။
ျမန္မာႏုိင္ငံတြင္ အဓမၼ လုပ္အားေပးမႈမ်ားႏွင့္ပတ္သက္၍ ယခုေနာက္ပိုင္း ILO ႏွင့္ ပူးေပါင္းေဆာင္ရြက္ကာေဖာ္ထုတ္ အေရးယူမူမ်ားေၾကာင့္ ေလ်ာ့နည္းလာသည္ဟု ျမန္မာအစုိးရဘက္ကလည္း ေျပာဆုိထားသည္။
ရန္ကုန္ ILO ရံုးခြဲ၏ ထုတ္ျပန္ခ်က္အရ ၂၀၁၀ ျပည့္ႏွစ္ကတည္းက အဓမၼ လုပ္အားေပးခုိင္းေစမႈဆုိင္ရာ တုိင္ၾကားစာ မ်ားစြာ ရရွိခဲ့ေသာ္လည္း ယမန္ႏွစ္ ဇြန္လ စာရင္းအရ တုိင္ၾကားစာ ၅၀၆ ခုသာ လက္ခံရရွိခဲ့ၿပီး အေရအတြက္အားျဖင့္ ေလ်ာ့နည္း လာသည္ဟု ဆုိသည္။
အဓမၼ ခုိင္းေစမႈ ပေပ်ာက္ေရး အကူအညီေပးေနသူမ်ားကလည္း ယခင္ကထက္ တုိင္ၾကားမႈ ေလ်ာ့နည္းလာသည္မွာ မွန္ ကန္ေသာ္လည္း လက္လွမ္းမမီွသည့္ ေနရာမ်ားတြင္ အဓမၼခုိင္းေစမႈမ်ား က်န္ရွိေနေသးေၾကာင္း၊ မၾကာမီကပင္ ဧရာ၀တီ တုိင္း ေမာ္လၿမိဳင္ကြ်န္းၿမိဳ႕နယ္ ေက်းရြာမ်ားဘက္တြင္ လံုၿခံဳေရးကင္း အဓမၼ ေစာင့္ခုိင္းေနေၾကာင္း၊ မေစာင့္ပါက ပိုက္ဆံ အဓမၼ ေကာက္ယူမႈမ်ား ရွိေနေၾကာင္း၊ ထုိ႔ေၾကာင့္ ေအာက္ေျခ အာဏာပိုင္မ်ား အဆင့္ အထိ သက္ေရာက္မႈရွိရန္ လုိအပ္ေန ေသးေၾကာင္း မစုစုေႏြးက ဧရာ၀တီကို ေျပာသည္။
“ကိုယ္ထုတ္ျပန္ထားတဲ့ ဥပေဒကုိ ကိုယ္ကိုယ္တုိင္ လုိက္နာေလးစားၿပီးေတာ့ အတင္းအဓမၼ ခိုင္းေစမႈေတြ၊ ကေလးစစ္သား စုေဆာင္မႈေတြ မရွိေအာင္ အရင္လုပ္ဖုိ႔ လုိပါတယ္”ဟု အဓမၼ လုပ္အားေပးခုိင္းေစမႈ ပေပ်ာက္ေရး ကူညီေပးေနသူ မစုစုေႏြးက ေျပာသည္။
ILO နဲ႔ အစုိးရတုိ႔ လက္မွတ္ထုိးၿပီး ဥပေဒမ်ား ျပဌာန္းႏုိင္ခဲ့ေသာ္လည္း လက္ေတြ႔အေကာင္အထည္ေဖာ္ေရးအတြက္ ပညာ ေပးေရးကိစၥမ်ားကိုလည္း အစုိးရကိုယ္တုိင္က ဦးေဆာင္လုပ္သင့္ေၾကာင္း သူက ဆုိသည္။
အဓမၼ လုပ္အားေပးခိုင္းေစမႈ၊ ကေလးစစ္သား ပေပ်ာက္ေရး စသည္တုိ႔အတြက္ ျမန္မာအစိုးရသစ္ႏွင့္ ILO တုိ႔သည္ ယခု ထက္ ပုိ၍ အားစုိက္ လုပ္ေဆာင္ရန္ လုိအပ္ေနၿပီး ပညာေပးေရး လုပ္ငန္းမ်ားကို က်ယ္က်ယ္ျပန္႔ျပန္႔လုပ္ေဆာင္ရန္လည္း လုိ အပ္ေၾကာင္း၊ အားလံုးက ၀ိုင္း၀န္း ကူညီေပးရန္လည္း လုိအပ္ေၾကာင္း မစုစုေႏြးႏွင့္ ကိုဖုိးျဖဴတုိ႔က ေျပာဆုိသည္။
အထူးသျဖင့္ တုိင္းရင္းသား ေဒသမ်ားတြင္ အစုိးရ စစ္တပ္က အရပ္သား အမ်ိဳးသား၊ အမ်ိဳးသမီးမ်ားႏွင့္ အက်ဥ္းသားမ်ားကို အထမ္းသမား ေပၚတာအျဖစ္ ခိုင္းေစမႈမ်ား ရိွေနသည့္အေပၚ စိုးရိမ္ေနရဆဲျဖစ္ေၾကာင္းလည္း ၎တုိ႔က ဆုိသည္။
ILO ႏွင့္ သေဘာတူညီခ်က္မ်ားအရ ျမန္မာႏုိင္ငံတြင္ အလုပ္သမား သမဂၢ ဖြဲ႔စည္း ပုိင္ခြင့္ဆုိင္ရာ ဥပေဒကုိလည္း အစုိး ရသစ္ က မၾကာမီက အတည္ျပဳ ျပဌာန္းလုိက္ၿပီး မတ္လ ၉ ရက္ေန႔တြင္ ဥပေဒ စတင္ အသင္၀င္ၿပီ ျဖစ္ေသာ္လည္း ရပ္ေ၀းေဒသမ်ားတြင္ျဖစ္ေပၚေနသည့္ အလုပ္သမားျပႆနာမ်ားကိုလည္း အေလးထား သင့္ေၾကာင္းလည္း ေျပာသည္။
မူရင္းလင့္က ဒီမွာပါ။
ခ်င္းျပည္နယ္ တီးတိန္ၿမိဳ႕နယ္ လမ္းပိုင္းတခုရွိ ေျမၿပိဳသည့္ေနရာတြင္ အဓမၼလုပ္အားေပး ခိုင္းေစျခင္း ခံရသည့္ အလုပ္သမားမ်ား။
(ဓာတ္ပံု - Chin Human Rights Organization)
အလုပ္သမား ဒု ၀န္ႀကီး ဦးျမင့္သိန္းႏွင့္ ILO ရန္ကုန္႐ုံးခြဲမွ ဆက္သြယ္ ညွိႏႈိင္းေရးမႉးတုိ႔ မတ္ လ ၁၆ ရက္ေန႔က ေနျပည္ ေတာ္ တြင္ အဓမၼလုပ္အားေပးခိုင္းေစမႈ ပေပ်ာက္ေရးႏွင့္ ကေလးစစ္သား စုေဆာင္းမႈဆိုင္ရာ ဆက္ႏြယ္သည့္ ကိစၥရပ္မ်ားႏွင့္ ပတ္သက္ၿပီး ပူးေပါင္းေျဖရွင္းသြားေရး နားလည္မႈ စာခြ်န္လႊာကို လက္မွတ္ ေရးထုိးခဲ့ၾကျခင္းျဖစ္သည္။
လြန္ခဲ့သည့္ ဇန္န၀ါရီလကပင္ ILO ႏွင့္ အတူပူးေပါင္းလုပ္ေဆာင္ေရး နားလည္မႈ စာခြ်န္လႊာ တႏွစ္ သက္တမ္း တုိးေရး လက္မွတ္ေရးထုိးခဲ့ေသးသည္။
ျမန္မာႏိုင္ငံတြင္ အဓမၼ လုပ္အားေပးခိုင္းေစမႈမ်ား ၂၀၁၅ ခုႏွစ္မွာ လံုး၀ ပေပ်ာက္ေရး လုပ္ေဆာင္သြားမည္ဆုိသည့္ အေပၚ ILO ႏွင့္ ခ်ိတ္ဆက္၍ လုပ္ကိုင္ကူညီေပးေနသူမ်ားက လက္ေတြ႔တြင္ မျဖစ္ႏုိင္ေသးေၾကာင္း ေျပာဆုိ ၾကသည္။
“ဒီ ၃ ႏွစ္အေတာအတြင္းမွာ အဓမၼအလုပ္ခိုင္းေစမႈေတြ လံုးလံုး ပေပ်ာက္သြားမယ္ဆုိတာ မျဖစ္ႏုိင္ဘူး။ စစ္တပ္ထဲမွာ လည္း ဖြဲ႔စည္းပံု မျပည့္တဲ့အတြက္ကေလးစစ္သား ေခၚေဆာင္မႈဟာ ရွိေနဆဲပါပဲ။ ဒါေၾကာင့္ ေအာင္ျမင္ဖုိ႔အတြက္ေတာ့ က်ေနာ္တုိ႔ ၀ိုင္း၀န္းႀကိဳးစားတြန္းအားေပးမယ္။ သို႔ေသာ္လက္ေတြ႔ဘ၀မွာ ျဖစ္ႏုိင္ေျခ အခြင့္အလမ္း နည္းေန ပါေသးတယ္”ဟု အဓမၼ လုပ္အားေပးခိုင္းေစမႈ ပေပ်ာက္ေရး ကူညီေပးေနသူ တဦးျဖစ္သည့္ ရန္ကုန္ၿမိဳ႕က ကိုဖုိးျဖဴက ဧရာ၀တီကို ေျပာသည္။
၂၀၀၇ ခုႏွစ္က ျမန္မာႏုိင္ငံအတြင္း အဓမၼခုိင္းေစမႈမ်ားရွိလွ်င္ ILO သို႔တုိင္ၾကားႏုိင္ေရးဆုိင္ရာ သေဘာတူညီခ်က္ ရရွိခဲ့ထားၿပီး ျဖစ္သည္။
ျမန္မာႏုိင္ငံတြင္ အဓမၼ လုပ္အားေပးမႈမ်ားႏွင့္ပတ္သက္၍ ယခုေနာက္ပိုင္း ILO ႏွင့္ ပူးေပါင္းေဆာင္ရြက္ကာေဖာ္ထုတ္ အေရးယူမူမ်ားေၾကာင့္ ေလ်ာ့နည္းလာသည္ဟု ျမန္မာအစုိးရဘက္ကလည္း ေျပာဆုိထားသည္။
ရန္ကုန္ ILO ရံုးခြဲ၏ ထုတ္ျပန္ခ်က္အရ ၂၀၁၀ ျပည့္ႏွစ္ကတည္းက အဓမၼ လုပ္အားေပးခုိင္းေစမႈဆုိင္ရာ တုိင္ၾကားစာ မ်ားစြာ ရရွိခဲ့ေသာ္လည္း ယမန္ႏွစ္ ဇြန္လ စာရင္းအရ တုိင္ၾကားစာ ၅၀၆ ခုသာ လက္ခံရရွိခဲ့ၿပီး အေရအတြက္အားျဖင့္ ေလ်ာ့နည္း လာသည္ဟု ဆုိသည္။
အဓမၼ ခုိင္းေစမႈ ပေပ်ာက္ေရး အကူအညီေပးေနသူမ်ားကလည္း ယခင္ကထက္ တုိင္ၾကားမႈ ေလ်ာ့နည္းလာသည္မွာ မွန္ ကန္ေသာ္လည္း လက္လွမ္းမမီွသည့္ ေနရာမ်ားတြင္ အဓမၼခုိင္းေစမႈမ်ား က်န္ရွိေနေသးေၾကာင္း၊ မၾကာမီကပင္ ဧရာ၀တီ တုိင္း ေမာ္လၿမိဳင္ကြ်န္းၿမိဳ႕နယ္ ေက်းရြာမ်ားဘက္တြင္ လံုၿခံဳေရးကင္း အဓမၼ ေစာင့္ခုိင္းေနေၾကာင္း၊ မေစာင့္ပါက ပိုက္ဆံ အဓမၼ ေကာက္ယူမႈမ်ား ရွိေနေၾကာင္း၊ ထုိ႔ေၾကာင့္ ေအာက္ေျခ အာဏာပိုင္မ်ား အဆင့္ အထိ သက္ေရာက္မႈရွိရန္ လုိအပ္ေန ေသးေၾကာင္း မစုစုေႏြးက ဧရာ၀တီကို ေျပာသည္။
“ကိုယ္ထုတ္ျပန္ထားတဲ့ ဥပေဒကုိ ကိုယ္ကိုယ္တုိင္ လုိက္နာေလးစားၿပီးေတာ့ အတင္းအဓမၼ ခိုင္းေစမႈေတြ၊ ကေလးစစ္သား စုေဆာင္မႈေတြ မရွိေအာင္ အရင္လုပ္ဖုိ႔ လုိပါတယ္”ဟု အဓမၼ လုပ္အားေပးခုိင္းေစမႈ ပေပ်ာက္ေရး ကူညီေပးေနသူ မစုစုေႏြးက ေျပာသည္။
ILO နဲ႔ အစုိးရတုိ႔ လက္မွတ္ထုိးၿပီး ဥပေဒမ်ား ျပဌာန္းႏုိင္ခဲ့ေသာ္လည္း လက္ေတြ႔အေကာင္အထည္ေဖာ္ေရးအတြက္ ပညာ ေပးေရးကိစၥမ်ားကိုလည္း အစုိးရကိုယ္တုိင္က ဦးေဆာင္လုပ္သင့္ေၾကာင္း သူက ဆုိသည္။
အဓမၼ လုပ္အားေပးခိုင္းေစမႈ၊ ကေလးစစ္သား ပေပ်ာက္ေရး စသည္တုိ႔အတြက္ ျမန္မာအစိုးရသစ္ႏွင့္ ILO တုိ႔သည္ ယခု ထက္ ပုိ၍ အားစုိက္ လုပ္ေဆာင္ရန္ လုိအပ္ေနၿပီး ပညာေပးေရး လုပ္ငန္းမ်ားကို က်ယ္က်ယ္ျပန္႔ျပန္႔လုပ္ေဆာင္ရန္လည္း လုိ အပ္ေၾကာင္း၊ အားလံုးက ၀ိုင္း၀န္း ကူညီေပးရန္လည္း လုိအပ္ေၾကာင္း မစုစုေႏြးႏွင့္ ကိုဖုိးျဖဴတုိ႔က ေျပာဆုိသည္။
အထူးသျဖင့္ တုိင္းရင္းသား ေဒသမ်ားတြင္ အစုိးရ စစ္တပ္က အရပ္သား အမ်ိဳးသား၊ အမ်ိဳးသမီးမ်ားႏွင့္ အက်ဥ္းသားမ်ားကို အထမ္းသမား ေပၚတာအျဖစ္ ခိုင္းေစမႈမ်ား ရိွေနသည့္အေပၚ စိုးရိမ္ေနရဆဲျဖစ္ေၾကာင္းလည္း ၎တုိ႔က ဆုိသည္။
ILO ႏွင့္ သေဘာတူညီခ်က္မ်ားအရ ျမန္မာႏုိင္ငံတြင္ အလုပ္သမား သမဂၢ ဖြဲ႔စည္း ပုိင္ခြင့္ဆုိင္ရာ ဥပေဒကုိလည္း အစုိး ရသစ္ က မၾကာမီက အတည္ျပဳ ျပဌာန္းလုိက္ၿပီး မတ္လ ၉ ရက္ေန႔တြင္ ဥပေဒ စတင္ အသင္၀င္ၿပီ ျဖစ္ေသာ္လည္း ရပ္ေ၀းေဒသမ်ားတြင္ျဖစ္ေပၚေနသည့္ အလုပ္သမားျပႆနာမ်ားကိုလည္း အေလးထား သင့္ေၾကာင္းလည္း ေျပာသည္။
မူရင္းလင့္က ဒီမွာပါ။
အစိုးရ မီဒီယာ ဥပေဒ မီဒီယာသမားမ်ားကို ကာကြယ္ရန္လိုအပ္
အစိုးရ ေရးဆြဲေနသည့္ မီဒီယာဥပေဒသည္ လြတ္လပ္စြာ ထုတ္ေဖာ္ ေျပာဆိုခြင့္မ်ား အေပၚတြင္အေျခခံ၍ သတင္းသမားမ်ားကို ကာ ကြယ္ ေစာင့္ေရွာက္ေသာဥပေဒတရပ္ ျဖစ္ရန္ႏွင့္ သတင္း မီဒီယာ လြတ္လပ္ခြင့္အတြက္ အစိုးရ၏ တင္းက်ပ္သည့္ ဥပေဒမ်ားကို ဖ်က္သိမ္းေပးရန္ ျပည္ပ အေျခစိုက္ ျမန္မာ မီဒီယာအဖြဲ႕မ်ားက ေတာင္းဆို တိုက္တြန္း လိုက္သည္။
ျပည္ပအေျခစိုက္ ဧရာ၀တီ၊ ဒီမိုကရက္တစ္ျမန္မာ့အသံ(DVB)၊ တိုင္းရင္းသားမီဒီယာမ်ားအပါအ၀င္ သတင္းမီဒီယာ ၁၁ ဖြဲ႕ပူးေပါင္း ဖြဲ႕စည္းထားေသာ Burma News International(BNI) အဖြဲ႕မ်ား၏ ယေန႔ထုတ္ျပန္ခ်က္တြင္ ယင္းသို႔ တိုက္တြန္း ေျပာဆိုထားျခင္း ျဖစ္သည္။
သွ်မ္းသံေတာ္ဆင့္ သတင္းစဥ္ အယ္ဒီတာႏွင့္ BNI တာ၀န္ရွိသူ တဦး ျဖစ္သည့္ ဦးခြန္စိုင္းက“က်ေနာ္တို႔ကို ခ်ဳပ္ခ်ယ္ထားတဲ့ ဥပေဒေတြ မ႐ုပ္သိမ္းသမွ် ကာလပတ္လုံးမွာ ဘယ္လို စိတ္ခ် လက္ခ်နဲ႔ သတင္းစာ လြတ္လပ္ခြင့္ ကို လုပ္ႏုိင္မလဲ၊ စိတ္ခ်လက္ခ် လုပ္ႏုိင္ဖို႔ ဆုိရင္ အဲဒီ ဥပေဒေတြ ႐ုပ္သိမ္းရပါမယ္”ဟု ေျပာဆိုသည္။
ျမန္မာ့ မီဒီယာ ဥပေဒသည္ သတင္းလြတ္လပ္ပိုင္ခြင့္၊ လြတ္လပ္စြာ ထုတ္ေဖာ္ေျပာဆိုခြင့္မ်ား အေပၚတြင္ အေျခခံ၍ သတင္း သမားမ်ားကို ကာကြယ္ ေစာင့္ေရွာက္သည့္ ဥပေဒ တရပ္ ျဖစ္ရန္ အထူး အေရးႀကီးသည္ဟုလည္း ဆုိသည္။
ထို႔အျပင္ အမ်ိဳးသား ျပန္လည္ရင္ၾကားေစ့ေရးႏွင့္ အတူတကြ ၿငိမ္းခ်မ္းစြာ ယွဥ္တြဲေနထိုင္ေရးအတြက္ တိုင္းရင္းသား မီဒီယာမ်ား၏ အခန္းက႑ကိုလည္း အထူး အေလးထားရန္ ေျပာဆုိထားသည္။
ထုတ္ျပန္ခ်က္တြင္ ႏွစ္ ၁၇၀ ေက်ာ္ သက္တမ္းရွိ ျမန္မာ သတင္းမီဒီယာသည္ ေခတ္ဦးတြင္ လြတ္လပ္ခြင့္ရွိခဲ့ေသာ္လည္း ေတာ္လွန္ ေရးေကာင္စီ၊ ျမန္မာ့ဆိုရွယ္လစ္ လမ္းစဥ္ပါတီေခတ္ မ်ားမွစတင္၍ သတင္းစာလြတ္လပ္ခြင့္ကို အာဏာပိုင္က တင္းက်ပ္စြာ ထိန္းခ်ဳပ္ခဲ့ရာ ၁၉၈၈ ခုႏွစ္ လူထုအုံႂကြမႈေနာက္ပိုင္း လြတ္လပ္စြာ ထုတ္ေဖာ္ေျပာဆုိခြင့္ ဆုံး႐ႈံးခဲ့ရသည္အထိ ပိုမုိ ဆိုးရြားခဲ့ေၾကာင္း၊ ၂၀၀၇ ခုႏွစ္ ေရႊ၀ါေရာင္ သံဃာ့ အေရးအခင္း မွစတင္ၿပီး ကြန္ပ်ဴတာ အင္တာနက္ အသုံးျပဳ၍ သတင္းအခ်က္ အလက္ စီးဆင္းမႈကို အဓိက ပိတ္ပင္ေသာ အီလက္ထရြန္နစ္ ဥပေဒျဖင့္ ႏွစ္ရွည္ေထာင္ဒဏ္ခ်မွတ္ အေရးယူမႈမ်ား ျပဳလုပ္ခဲ့ေၾကာင္း စသည္တို႔ကို လည္း ေဖာ္ျပထားသည္။
ယေန႔ ထုတ္ျပန္သည့္ ဧရာ၀တီ ၊ DVB ၊ BNI ပူးတြဲ ေၾကညာခ်က္ -
DIB Joint Statement – English Version
DIB Joint Statement – Burmese Version
မူရင္းလင့္က ဒီမွာပါ။
ျပည္ပအေျခစိုက္ ဧရာ၀တီ၊ ဒီမိုကရက္တစ္ျမန္မာ့အသံ(DVB)၊ တိုင္းရင္းသားမီဒီယာမ်ားအပါအ၀င္ သတင္းမီဒီယာ ၁၁ ဖြဲ႕ပူးေပါင္း ဖြဲ႕စည္းထားေသာ Burma News International(BNI) အဖြဲ႕မ်ား၏ ယေန႔ထုတ္ျပန္ခ်က္တြင္ ယင္းသို႔ တိုက္တြန္း ေျပာဆိုထားျခင္း ျဖစ္သည္။
သွ်မ္းသံေတာ္ဆင့္ သတင္းစဥ္ အယ္ဒီတာႏွင့္ BNI တာ၀န္ရွိသူ တဦး ျဖစ္သည့္ ဦးခြန္စိုင္းက“က်ေနာ္တို႔ကို ခ်ဳပ္ခ်ယ္ထားတဲ့ ဥပေဒေတြ မ႐ုပ္သိမ္းသမွ် ကာလပတ္လုံးမွာ ဘယ္လို စိတ္ခ် လက္ခ်နဲ႔ သတင္းစာ လြတ္လပ္ခြင့္ ကို လုပ္ႏုိင္မလဲ၊ စိတ္ခ်လက္ခ် လုပ္ႏုိင္ဖို႔ ဆုိရင္ အဲဒီ ဥပေဒေတြ ႐ုပ္သိမ္းရပါမယ္”ဟု ေျပာဆိုသည္။
ျမန္မာ့ မီဒီယာ ဥပေဒသည္ သတင္းလြတ္လပ္ပိုင္ခြင့္၊ လြတ္လပ္စြာ ထုတ္ေဖာ္ေျပာဆိုခြင့္မ်ား အေပၚတြင္ အေျခခံ၍ သတင္း သမားမ်ားကို ကာကြယ္ ေစာင့္ေရွာက္သည့္ ဥပေဒ တရပ္ ျဖစ္ရန္ အထူး အေရးႀကီးသည္ဟုလည္း ဆုိသည္။
ထို႔အျပင္ အမ်ိဳးသား ျပန္လည္ရင္ၾကားေစ့ေရးႏွင့္ အတူတကြ ၿငိမ္းခ်မ္းစြာ ယွဥ္တြဲေနထိုင္ေရးအတြက္ တိုင္းရင္းသား မီဒီယာမ်ား၏ အခန္းက႑ကိုလည္း အထူး အေလးထားရန္ ေျပာဆုိထားသည္။
ထုတ္ျပန္ခ်က္တြင္ ႏွစ္ ၁၇၀ ေက်ာ္ သက္တမ္းရွိ ျမန္မာ သတင္းမီဒီယာသည္ ေခတ္ဦးတြင္ လြတ္လပ္ခြင့္ရွိခဲ့ေသာ္လည္း ေတာ္လွန္ ေရးေကာင္စီ၊ ျမန္မာ့ဆိုရွယ္လစ္ လမ္းစဥ္ပါတီေခတ္ မ်ားမွစတင္၍ သတင္းစာလြတ္လပ္ခြင့္ကို အာဏာပိုင္က တင္းက်ပ္စြာ ထိန္းခ်ဳပ္ခဲ့ရာ ၁၉၈၈ ခုႏွစ္ လူထုအုံႂကြမႈေနာက္ပိုင္း လြတ္လပ္စြာ ထုတ္ေဖာ္ေျပာဆုိခြင့္ ဆုံး႐ႈံးခဲ့ရသည္အထိ ပိုမုိ ဆိုးရြားခဲ့ေၾကာင္း၊ ၂၀၀၇ ခုႏွစ္ ေရႊ၀ါေရာင္ သံဃာ့ အေရးအခင္း မွစတင္ၿပီး ကြန္ပ်ဴတာ အင္တာနက္ အသုံးျပဳ၍ သတင္းအခ်က္ အလက္ စီးဆင္းမႈကို အဓိက ပိတ္ပင္ေသာ အီလက္ထရြန္နစ္ ဥပေဒျဖင့္ ႏွစ္ရွည္ေထာင္ဒဏ္ခ်မွတ္ အေရးယူမႈမ်ား ျပဳလုပ္ခဲ့ေၾကာင္း စသည္တို႔ကို လည္း ေဖာ္ျပထားသည္။
ယေန႔ ထုတ္ျပန္သည့္ ဧရာ၀တီ ၊ DVB ၊ BNI ပူးတြဲ ေၾကညာခ်က္ -
DIB Joint Statement – English Version
DIB Joint Statement – Burmese Version
မူရင္းလင့္က ဒီမွာပါ။
